Μνημόνιο Ενεργειών για τη διαχείριση σεισμών, πυρκαγιών, ακραίων καιρικών φαινομένων, τεχνολογικών καταστροφών και Χημικών, Βιολογικών, Ραδιενεργών, Πυρηνικών (ΧΒΡΠ) περιστατικών 2026 - 2027

 

Δημοτικό Σχολείο Αβύθου

 

Εσωτερικός Κανονισμός Σχολικής Μονάδας

Δημόσιου Ανεξάρτητου Ιδρύματος (Δ.Α.Ι)

&

Μνημόνιο Ενεργειών

για τη διαχείριση σεισμών, πυρκαγιών, ακραίων καιρικών φαινομένων, τεχνολογικών καταστροφών και Χημικών, Βιολογικών, Ραδιενεργών, Πυρηνικών (ΧΒΡΠ) περιστατικών.

 

 

 

 

 

 

 

ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 

2026 - 2027

 

1          ΕΝΟΤΗΤΑ 1

 

1.1        Εισαγωγή

 

Το Δημοτικό Σχολείο Αβύθου χαρακτηρίζεται, σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν.Δ. 17/1974 (Α΄ 263), ως Δημόσιο Ανεξάρτητο Ίδρυμα (ΔΑΙ). Σε εφαρμογή της υπ΄ αριθ. 107/1/158/17-4-91 οδηγίας της Δ/νσης ΠΣΕΑ του Υπουργείου Δημόσιας Τάξης καταρτίζεται ο Εσωτερικός Κανονισμός Λειτουργίας του οποίου αποστολή είναι η προστασία των εργαζομένων και των μαθητών, η προστασία του κτιριακού συγκροτήματος, του εξοπλισμού και του αρχειακού υλικού, σε περίπτωση πολέμου ή έκτακτης ανάγκης.

Στην κατεύθυνση αυτή, στη Σχολική μας Μονάδα (ΣΜ )για το παρόν σχολικό έτος θα υλοποιηθούν τα ακόλουθα:

·         σύνταξη ή/και επικαιροποίηση του Σχεδίου Έκτακτης Ανάγκης του Σχολείου,

·         διοργάνωση ασκήσεων ετοιμότητας για σεισμό ή άλλο έκτακτο περιστατικό,

·         ενημέρωση του προσωπικού, των μαθητών, των γονέων και κηδεμόνων καθώς και των αρμόδιων φορέων που καλούνται να συνδράμουν στην υλοποίηση του Κανονισμού

 

1.2        Γενικά στοιχεία ΔΑΙ

Ονομασία Σχολείου	Δημοτικό Σοχλείο Αβύθου
Κωδικός Σχολείου (ΥΠΑΙΘΑ)	9060055
Διεύθυνση Εκπαίδευσης	Δυτικής Ελλάδας
Νομός	Αχαΐας
Περιφ. Ενότητα	Αχαΐας
Πόλη	Αιγιάλεια
Ταχ. Διεύθυνση	Ταξιαρχών 1
Τ.Κ.	25100
Τηλέφωνο	26910 71484
Φαξ	26910 71484
Ιστοσελίδα	https://dimavythou.blogspot.com
E-mail	mail@dim-avyth.ach.sch.gr
ΑΜΕΑ

 

 

1.3        Κτιριακά Στοιχεία ΔΑΙ (συμπληρώνονται όσα πεδία έχουν εφαρμογή )

Επιφάνεια κτιρίου (τ.μ.)	1496
Ολική επιφ. Οικοπέδου (τ.μ.)	4.260
Υλικό κατασκευής φέροντος οργανισμού	Σκυρόδεμα
Υλικό κατασκευής εσωτερικών διαρυθμίσεων	Τοιχοποιοία
Αρ. Υπογείων (τ.μ.)	126
Αρ. Ορόφων	2
Αρ. Κλιμακοστασίων	3
Αρ. Ανελκυστήρων
Άλλοι χώροι (Αμφιθ., βιβλιοθ., κ.λπ.)	732

 

 

 

 

1.4        Συστεγαζόμενες Σχολικές Μονάδες

Σε περίπτωση που στον ίδιο χώρο συστεγάζονται διαφορετικές ΣΜ, οι ενέργειες που αφορούν στη διαχείριση κινδύνων σχετίζονται με τις αντίστοιχες ενέργειες των συστεγαζόμενων σχολικών μονάδων. Με ευθύνη των Διευθυντών των συστεγαζόμενων μονάδων θα συζητηθούν τα σχετικά Σχέδια Έκτακτης Ανάγκης και θα ληφθούν, όπου απαιτείται, αποφάσεις για κοινές δράσεις και ασκήσεις ετοιμότητας.

Συστεγαζόμενες Σχολικές Μονάδες

1.      Νηπιαγωγείο Αβύθου

1.5        Προσωπικό της Σχολικής Μονάδας

Το προσωπικό του σχολείου αποτελείται από τα στελέχη διοιίκησης, το μόνιμο και επικουρικό εκπαιδευτικό προσωπικό και το προσωπικό υποστήριξης λειτουργίας της ΣΜ (νοσηλευτές, σχολικοί ψυχολόγοι, κ.α.).

Για τον πίνακα προσωπικού (βλέπε Παράρτημα Α., πιν. 5.1)

 

1.6        Σύνταξη, εφαρμογή και αναθεώρηση του Κανονισμού

Ο Διευθυντής/ντρια ορίζεται αυτοδίκαια ως Αρχηγός ΔΑΙ με Υπαρχηγό τον Υποδιευθυντή όπου υφίσταται ή άλλο προσωπικό της εκπαιδευτικής μονάδας. Ο παρόν Κανονισμός συντάσεται με ευθύνη του/της Διευθυντή/ύντριας, από την ομάδα σύνταξης του Κανονισμού (Αρχηγό και Υπαρχηγό Πολιτικής Άμυνας, μέλη συλόγου διδασκόντων), ο/η οποίος/α στη συνέχεια θα υποβάλει σχετική βεβαίωση σύνταξής του στην οικεία Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας/Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης.

Για την Ομάδα Σύνταξης (βλέπε Παράρτημα Α., πιν. 5.2)

            Το προσωπικό της ΣΜ είναι υπεύθυνο για τον έλεγχο της εφαρμογής του Κανονισμού και κυρίως για το μέρος των ενεργειών που του αναλογούν, πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από κάθε συμβάν ή άσκηση ετοιμότητας. Συμμετέχει στις δοκιμαστικές εφαρμογές του Κανονισμού και κάνει σχετικές προτάσεις για την επικαιροποίηση και τη βελτίωσή του και μετά από πρόταση του Διευθυντή, τη σύνθεση των ομάδων που περιγράφονται παρακάτω παράγραφο και οι οποίες θα μεριμνούν για τις ενέργειες διαχείρισης του κινδύνου στο Σχολείο.

 

            Η αναθεώρηση και επικαιροποίηση του Κανονισμού είναι εφικτή μόνο εφόσον συντρέχει τουλάχιστον ένας από τους παρακάτω λόγους:

·         Νέες νομοθετικές ρυθμίσεις ή οδηγίες από τους καθ’ ύλη αρμόδιους φορείς.

·         Ίδρυση νέων εμπλεκόμενων φορέων.

·         Νέα ανάλυση κινδύνου.

·         Αποτιμήσεις ασκήσεων ή έκτακτα περιστατικά, τα οποία καταδεικνύουν την αναγκαιότητα αλλαγών.

Η διαδικασία της επικαιροποίησης αναφέρεται στον έλεγχο και την ενδεχόμενη αλλαγή συγκεκριμένων σημείων, τα οποία δεν επηρεάζουν τον σκοπό και τους στόχους του Κανονισμού. Ενδεικτικά σημεία που πρέπει να επικαιροποιούνται είναι:

·         Μνημόνια διαφόρων ενεργειών.

·         Στοιχεία νέων φορέων ή υποδομών.

·         Στοιχεία των επιχειρησιακά εμπλεκόμενων.

 

1.7        Οργάνωση ΔΑΙ

1.7.1        Γενικός Υπεύθυνος (Αρχηγός ΔΑΙ) για τις Ενέργειες Διαχείρισης του έκτακτου περιστατικού.

Αρμοδιότητες:

-         Ευθύνη εκπόνησης του Κανονισμού.

-         Συντονισμός όλων των σχετικών ενεργειών.

-         Ευθύνη για εκπαίδευση και προετοιμασία του προσωπικού και των μαθητών.

-         Υποβολή σχετικής Βεβαίωσης σύνταξης του Κανονισμού στην οικεία Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας / Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, μετά την έγκρισή του από το Σύλλογο Διδασκόντων κατά τη διάρκεια της σχετικής συνεδρίασης.

-         Ευθύνη πραγματοποίησης  των απαραίτητων Ασκήσεων Ετοιμότητας, καταγραφής τους στο Ημερολόγιο του Σχολείου και αξιολόγησής τους.

-         Λήψη αποφάσεων σχετικά με τις ελλείψεις που παρατηρήθηκαν  κατά  τη διάρκεια του σχετικού ελέγχου από την Ομάδα Σύνταξης του Κανονισμού (περισσότερα στην επόμενη παράγραφο), καθώς και τις προτάσεις των υπολοίπων Ομάδων Εργασίας.

-         Γνωστοποίηση στους γονείς και κηδεμόνες των μαθητών ότι μετά από ένα συμβάν θα πρέπει να παραλάβουν τα παιδιά τους από το χώρο καταφυγής του σχολείου, εάν αποφασιστεί από τους αρμοδίους φορείς η διακοπή της λειτουργίας των σχολικών μονάδων.

-         Συντονισμός όλων των σχετικών ενεργειών για την ασφαλή εκκένωση του σχολικού κτιρίου ή όχι, ανάλογα της φύσης του συμβάντος σύμφωνα με το Κανονισμό.

-         Επικοινωνία με την Προϊσταμένη Αρχή για να ενημερώσει και να ενημερωθεί σχετικά, και άλλους φορείς όταν κριθεί αναγκαίο.

-         Μέριμνα για την παραμονή των μαθητών στο χώρο καταφυγής έως ότου ενημερωθεί για τις περαιτέρω ενέργειες από τους αρμοδίους. Σε περίπτωση που ανακοινωθεί απόφαση διακοπής της λειτουργίας των σχολείων μεριμνά για την ασφαλή παραμονή των μαθητών στο χώρο καταφυγής έως ότου τους παραλάβουν οι γονείς τους.

 

1.7.2        Ομάδα Σύνταξης του Κανονισμού

Αρμοδιότητες:

 

• Εκπόνηση του Κανονισμού.

·         Διενέργεια τακτικού ελέγχου  των χώρων του κτιρίου κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς και καταγραφή των ελλείψεων που παρατηρούνται σχετικά με την τήρηση βασικών προϋποθέσεων για την εφαρμογή του Κανονισμού όπως:

-         Επισήμανση των οδών διαφυγής και των εξόδων του κτιρίου.

-         Ανάρτηση του Σχεδίου στις αίθουσες, στους διαδρόμους, στο χώρο εισόδου του σχολείου κ.λπ.

-         Δυνατότητα πρόσβασης στις οδούς διαφυγής και τις εξόδους του κτιρίου.

-         Προμήθεια   απαραίτητων   εφοδίων   όπως:   ραδιόφωνο   με   μπαταρίες, τηλεβόας, βασικά είδη παροχής πρώτων βοηθειών, κ.λπ.

-         Επισήμανση και άρση των επικινδυνοτήτων στους χώρους του σχολείου.

-         Επιλογή του χώρου καταφυγής των μαθητών.

-         Ενημέρωση των εκπαιδευτικών, μαθητών και γονέων – κηδεμόνων.

-         Επικαιροποίηση των στοιχείων επικοινωνίας των γονέων και κηδεμόνων των μαθητών.

-         Μέριμνα για απρόσκοπτη και ταχεία πρόσβαση στους κεντρικούς διακόπτες ηλεκτροδότησης, καυστήρα θέρμανσης, παροχής νερού και φυσικού αερίου.

-         Συνεχής ενημέρωση για τις επικαιροποιημένες ενέργειες προστασίας από τον Ο.Α.Σ.Π., τη Γενική Γραμματεία Πολιτικής Προστασίας και το Τμήμα ΠΑΜ-ΠΣΕΑ της Κεντρικής Υπηρεσίας του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.

-         Πραγματοποίηση σε συνεργασία με τον Διευθυντή των προβλεπόμενων ασκήσεων ετοιμότητας και αξιολόγησής τους.

-         Ενημέρωση του Διευθυντή του Σχολείου για τις καταγεγραμμένες ελλείψεις και κατάθεση προτάσεων για τη λήψη μέτρων.

·         Ο Αρχηγός ΔΑΙ της ΣΜ καταγράφει στο Ημερολόγιο Ενεργειών, σε ποιες ενέργειες έχει προβεί για την Οργάνωση της Πολιτικής Άμυνας του Ιδρύματος, την προμήθεια των υλικών, την εκπαίδευση του προσωπικού, καθώς και κάθε άλλο σημαντικό γεγονός που λαμβάνει χώρα στο Σχολείο.

 

1.7.3        Υποχρεώσεις προσωπικού Σχολικής Μονάδας

Το προσωπικό της ΣΜ οφείλει:

·       Να ενημερώνεται για τον Κανονισμό, ώστε να γνωρίζουν τα καθήκοντά τους.

·       Να εκπαιδεύονται και να εκπαιδεύουν τους μαθητές, σχετικά με τις ενέργειες που προβλέπονται για την εφαρμογή του Κανονισμού, συμμετέχοντας στις προβλεπόμενες ασκήσεις ετοιμότητας.

·       Να μεριμνούν για τη βελτίωση του Σχεδίου κάνοντας σχετικές παρατηρήσεις και προτάσεις.

 

1.7.4        Ομάδα Πρώτων Βοηθειών

Η Ομάδα αυτή συγκροτείται από τους καθηγητές Φυσικής  Αγωγής καθώς και  εκπαιδευτικούς και διοικητικό προσωπικό που έχουν επιμορφωθεί σχετικά.

Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε παράρτημα Α., πιν. 5.3)

Αρμοδιότητες:

-         Ενημέρωση σχετικά με το χώρο αποθήκευσης του φαρμακευτικού υλικού της σχολικής μονάδας.

-         Μέριμνα για την πληρότητα του φαρμακευτικού υλικού και ενημέρωση του

-         Διευθυντή για την ανάγκη προμήθειας απαραίτητων υλικών.

-         Ενημέρωση των μελών της Ομάδας, κατά προτεραιότητα, για θέματα παροχής πρώτων βοηθειών.

-         Μέριμνα για την ενημέρωση των ιδίων και των συναδέλφων τους σε θέματα παροχής πρώτων βοηθειών (με τη σύμφωνη γνώμη του Διευθυντή), συν- διοργανώνοντας ημερίδες ή σεμινάρια με τον αρμόδιο φορέα της Πολιτείας για σχετικά θέματα.

-         Παροχή πρώτων βοηθειών σε μαθητές ή μέλη του προσωπικού του σχολείου σε περίπτωση τραυματισμού τους.

-         Συγκέντρωση τραυματιών που μπορούν να μετακινηθούν σε πρόσφορο σημείο διακομιδής, κοντά στην έξοδο του κεντρικού προαυλίου του σχολείου, ενώ στους βαριά τραυματισμένους παρέχεται βοήθεια στη θέση που βρίσκονται έως ότου φτάσει το Ε.Κ.Α.Β.

 

Ως χώρος της εγκατάστασης Σταθμού Α' Βοηθειών ορίζεται ο χώρος:  Υπόστεγο Προαυλείου.

 

1.7.5        Ομάδα Πυρασφάλειας

Η Ομάδα Πυρασφάλειας είναι επιφορτισμένη να μεριμνά, να οργανώνει το σύστημα πυρόσβεσης και να καταστέλλει την εκδήλωση πυρκαγιάς στο αρχικό της στάδιο εφόσον πρώτα εκκενωθεί το κτίριο ή παράλληλα της εκκένωσης αν οι συνθήκες το επιτρέπουν.

Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε παράτημα Α., πιν. 5.4)

Αρμοδιότητες:

-         Ενημερώνει το ανθρώπινο δυναμικό της ΣΜ για τη λήψη μέτρων πρόληψης και αυτοπροστασίας στις έκτακτες καταστάσεις, καθώς και μεριμνά για την έγκαιρη, συντονισμένη και ασφαλή αποχώρηση όλων, κατά την διαδικασία εκκένωσης του κτηρίου.

-         Σε περίπτωση που παρατηρηθεί εμφανή φθορά ή πιθανη δισλειτουργεία των μέσων πυρασφάλειας ενημερώνει τον Διευθυντή/ντρια.

-         Γνωρίζει την χρήση των μέσων πυρόσβεσης της ΣΜ.

-         Φροντίζει για την πρόληψη, τον περιορισμό ή την κατάσβεση των εστιών στο αρχικό τους στάδιο.

-         Μεριμνά για την ελεύθερη πρόσβαση στους διαδρόμους και τις εξόδους διαφυγής, για την ασφαλή εκκένωση του κτηρίου.

-         Ενημερώνει τα άτομα με ειδικές ανάγκες (ΑμεΑ) για τη διαδικασία απομάκρυνσης τους.

-         Συμμετέχει τακτικά σε ασκήσεις  πυρασφάλειας  και εκκένωσης του κτηρίου, με σκοπό την απόκτηση εμπειρίας σε πρακτικό και ψυχολογικό επίπεδο καθώς και την εξοικείωσή της με το ΣΕ, τη χρήση των μέσων πυρόσβεσης και τον υπόλοιπο εξοπλισμό.

-         Συντονίζει για τη μετάβαση και συγκέντρωση πάντων στα καθορισμένα ασφαλή σημεία προστασίας, εξωτερικά του κτηρίου.

-         Μεριμνά για τον απεγκλωβισμό ατόμων, σε περίπτωση που απαιτηθεί.

-         Συνδράμει τις δυνάμεις του Πυροσβεστικού Σώματος ή άλλου εξωτερικού φορέα άμεσης βοήθειας.

 

1.7.6        Ομάδα Ασφάλειας - Ελέγχου Προσέγγισης μαθητών σε επικίνδυνα σημεία

Αρμοδιότητες:

-      Περιορισμός των μαθητών στο χώρο που έχει οριστεί ως ασφαλής χώρος καταφυγής.

-      Αποτροπή της προσέγγισης των μαθητών σε επικίνδυνα σημεία (προσόψεις κτιρίων, στύλους, ηλεκτροφόρα καλώδια κ.λπ.).

 

Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε παράρτημα Α., πιν. 5.5)

 

1.7.7        Ομάδα Ελέγχου Δικτύων-Αποκατάστασης Βλαβών

Αρμοδιότητες:

-          Γνώση της θέσης των κεντρικών διακοπτών ηλεκτροδότησης και ύδρευσης, καθώς και πώς θα γίνει η διακοπή στην ηλεκτροδότηση και στην υδροδότηση του Σχολείου με ασφάλεια.

-          Μέριμνα ενεργειών για την αποκατάσταση βλαβών κατά τη διάρκεια της καθημερινής λειτουργίας του σχολείου, σε συνεργασία με τον Διευθυντή.

-          Σύνταξη προτάσεων προς το Διευθυντή ώστε να γίνει προμήθεια κατάλληλου εξοπλισμού μόνωσης , εάν δεν υπάρχει ήδη ( μονωτικά γάντια, μπότες, κ.ά).

 

Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε παράρτημα Α., πιν. 5.6)

 

1.7.8        Ομάδα Αναζήτησης Ατόμων που δεν έχουν παρουσιαστεί στο χώρο καταφυγής

Αρμοδιότητες:

-          Αναζήτηση των κατόψεων του σχολείου και ενημέρωση για όλους τους χώρους του κτιρίου

-          Διενέργεια σχετικού ελέγχου για να αποκτήσει η Ομάδα πλήρη γνώση των επιμέρους χώρων ώστε να είναι αποτελεσματική σε περίπτωση που χρειαστεί.

-          Συνεργασία με την Ομάδα Παροχής Πρώτων Βοηθειών.

-          Εντοπισμός μαθητών ή εκπαιδευτικών που δεν έχουν παρουσιαστεί στο χώρο καταφυγής και ίσως είναι τραυματισμένοι ή εγκλωβισμένοι.

 

Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε παράρτημα Α., πιν. 5.7)

 

1.7.9        Ομάδα Φύλαξης του Αρχείου του σχολείου

Αρμοδιότητες:

-         Γνώση του χώρου φύλαξης και των περιεχομένων ειδών του αρχείου της ΣΜ.

-         Ενημέρωση για τα στοιχεία που εμπεριέχονται στους υπολογιστές της γραμματείας του σχολείου, καθώς και για τα μέσα αποθήκευσης των εφεδρικών αντιγράφων της βάσης δεδομένων.

-         Επεξεργασία στοιχείων και καθορισμός της διαδικασίας που θα ακολουθηθεί, εάν χρειαστεί, για την ασφαλή μεταφορά του αρχείου.

 

Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε παράρτημα Α., πιν. 5.8)

 

1.7.10    Ομάδα Υποστήριξης ΑμεΑ

       Σε περίπτωση που δεν υπάρχουν στο σχολείο διαθέσιμα άτομα με αποκλειστική αρμοδιότητα την υποστήριξη του Ατόμου με Αναπηρία, τα μέλη του εκπαιδευτικού προσωπικού του σχολείου που δεν έχουν καθήκοντα διδασκαλίας την ώρα του έκτακτου περιστατικού και του διοικητικό προσωπικό του σχολείου αποτελούν την Ομάδα Υποστήριξης του Ατόμου. Επομένως όλοι θα πρέπει να γνωρίζουν τις ενέργειες που προβλέπονται στο Σχέδιο του σχολείου για την υποστήριξη του ΑμεΑ.

Αρμοδιότητες:

-         Ενημέρωση όλου του προσωπικού για το ημερήσιο σχολικό πρόγραμμα και τις ανάγκες του Ατόμου με Αναπηρία.

-         Συζήτηση με το Άτομο για τις ενέργειες προστασίας που πρέπει να κάνει σε περίπτωση εκτάκτου ανάγκης γεγονότος.

-         Σχεδιασμός  της  διαδικασίας  υποστήριξής  του  κατά  τη  διάρκεια  της εκκένωσης  και  ενημέρωση  του  Διευθυντή  για  τυχόν  ενέργειες  που πρέπει να γίνουν για την ασφαλή εκκένωση του κτιρίου από το ΑμεΑ σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

-         Ενημέρωση του προσωπικού για τις ενέργειες που προβλέπονται στο Σχολικό Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης και αφορούν στο Άτομο με αναπηρία. Όλο το εκπαιδευτικό και διοικητικό προσωπικό πρέπει να γνωρίζει:

o   σε ποια αίθουσα βρίσκεται το ΆμεΑ, γιατί αμέσως μετά το πέρας του συμβάντος θα πρέπει να κατευθυνθούν στη συγκεκριμένη αίθουσα για να το βοηθήσουν να την εκκενώσει.

o   τις ανάγκες του Ατόμου με Αναπηρία

o   τη διαδικασία εκκένωσης που πρέπει να ακολουθηθεί.

      Πίνακας μελών Ομάδας (βλέπε Παράρτημα Α., πιν. 5.9)

 

1.7.11    Υπεύθυνοι Επικοινωνίας με τους αρμόδιους φορείς

Αρμόδιοι για την επικοινωνία με τους αρμόδιους φορείς είναι ο/η Διευθυντής/ντρια και ο/η Υποδιευθυντής/ντρια του Σχολείου.

 

Αρμοδιότητες:

-         Καταγραφή των τηλεφώνων των εμπλεκομένων φορέων – υπηρεσιών στη διαχείριση της έκτακτης ανάγκης, ώστε να είναι εφικτή η επικοινωνία με τους αρμόδιους φορείς, μετά την εκδήλωση ενός έκτακτου περιστατικού και την  εκκένωση της σχολικής μονάδας.

-         Επεξεργασία εναλλακτικών λύσεων επικοινωνίας (π.χ. αγγελιοφόρος) σε περίπτωση που οι γραμμές τηλεφωνίας τεθούν εκτός λειτουργίας.

-         Ενημέρωση των εμπλεκομένων υπηρεσιών σχετικά με τον τρόπο επικοινωνίας που έχει καθοριστεί σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

 

Σε περίπτωση απουσίας τους το αρχαιότερο μέλος της κατά περίπτωση ομάδας.

 

Σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης ο κανόνας επικοινωνίας με την αρμόδια υπηρεσία είναι:

 

Ο καλών δίνει ψύχραιμα, αργά, και καθαρά τα παρακάτω στοιχεία:

-         Υπηρεσία.

-         Οδός, αριθμός, περιοχή, όροφος.

-         Τι ακριβώς συμβαίνει.

-         Δίνει τα στοιχεία του και ότι άλλο ζητηθεί.

-         Παραμένει στη γραμμή μέχρι να του πει ο χειριστής ότι έχει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες.

-         Κλείνει τελευταίος το τηλέφωνο.

 

 

Σημείωση

Οι ανωτέρω ομάδες ταυτίζονται τόσο σε περίπτωση περιστατικού έκτακτης ανάγκης (όπως αυτά παρατίθενται ακολούθως) όσο και στην περίπτωση σεισμικού κινδύνου.

Σε περίπτωση Πολιτικής Κινητοποίησης οι εν λόγω ομάδες αναλαμβάνουν και καθήκοντα Πολιτικής Άμυνας, όπως προβλέπεται από το Ν.Δ. 17/74 ΦΕΚ (Α΄ 236), «Περί Πολιτικής Σχεδιάσεως Εκτάκτου Ανάγκης» και από τις Οδηγίες Οργάνωσης Πολιτικής Άμυνας Δημοσίων Ανεξάρτητων Ιδρυμάτων & Ανεξάρτητων Ιδρυμάτων (ΔΑΙ & ΑΙ), με αριθ. πρωτ. 107/1/158/17-04-1991 του Υπουργείου Δημοσίας Τάξεως.

 

1.8        Συνμπληρωματικές συστάσεις με βάση τη διεθνή εμπειρία για ολοκληρωμένη Ανθεκτικότητα

Οι ακόλουθες συστάσεις συμπληρώνουν, χωρίς να υποκαθιστούν, τις ισχύουσες οδηγίες του ΟΑΣΠ, του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και των αρμόδιων φορέων κυβερνοασφάλειας.

1.8.1        Τήρηση ενιαίου μητρώο κινδύνων

Η σχολική μονάδα τηρεί ενιαίο μητρώο κινδύνων[1] που καλύπτει φυσικούς, τεχνολογικούς, υγειονομικούς, ανθρωπογενείς και ψηφιακούς κινδύνους. Για κάθε κίνδυνο αποτυπώνονται πιθανότητα, επιπτώσεις, προληπτικά μέτρα, υπεύθυνος, εναλλακτικές ενέργειες και απαιτήσεις αποκατάστασης.

Προτείνεται ένα ενιαίο, επιχειρησιακό σχέδιο ασφάλειας, προσαρμοσμένο στους τοπικούς κινδύνους, με σαφείς στάσεις λειτουργίας: εκκένωση, παραμονή ή καταφυγή εντός κτιρίου, αντίστροφη εκκένωση και περιορισμός πρόσβασης.

1.8.2        Πρακτική συνολικής ασφάλειας^[2]

Πρακτική συνολικής ασφάλειας όπου η ετοιμότητα συνδέεται με τη συνέχεια της εκπαιδευτικής λειτουργίας και περιλαμβάνει διακοπές ρεύματος, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών, αδυναμία χρήσης του κτιρίου, κυβερνοαπειλές και φαινόμενα παραπληροφόρησης.

1.8.3        Ομάδα Διαχείρισης Κρίσης με κάρτες ενεργειών ανά ρόλο

Συγκροτείται μικρή Ομάδα Διαχείρισης Κρίσης με κάρτες ενεργειών ανά ρόλο, διαδικασία διατήρησης επίγνωσης κατάστασης, υπεύθυνο επικοινωνίας με οικογένειες και μέσα ενημέρωσης, συνεργασία με υπηρεσίες επέμβασης και αποτίμηση μετά το συμβάν.

1.8.4        Κυβερνοασφάλεια και επιχειρησιακή συνέχεια ψηφιακών υπηρεσιών^[3]

Στο Σχέδιο εντάσσεται ειδικό σενάριο κυβερνοπεριστατικού, όπως κακόβουλο λογισμικό, ransomware, παραβίαση λογαριασμού, υποκλοπή δεδομένων, μη διαθεσιμότητα πληροφοριακού συστήματος ή παραποίηση μηνύματος έκτακτης ανάγκης.

Ορίζονται υπεύθυνος αναφοράς και αναπληρωτής, επικαιροποιημένος κατάλογος κρίσιμων ψηφιακών υπηρεσιών και εξοπλισμού, διαδικασία άμεσης απομόνωσης επηρεαζόμενης συσκευής από το δίκτυο χωρίς διαγραφή αποδεικτικών στοιχείων και διαδικασία υπηρεσιακής αναφοράς προς τις αρμόδιες αρχές και τεχνικές υπηρεσίες.

Τηρούνται αντίγραφα ασφαλείας με τουλάχιστον ένα αντίγραφο μη διαρκώς συνδεδεμένο στο παραγωγικό δίκτυο και πραγματοποιούνται περιοδικές δοκιμές ανάκτησης. Προβλέπονται έντυπες ή εκτός σύνδεσης καταστάσεις επικοινωνίας και παρουσιών για λειτουργία κατά τη μη διαθεσιμότητα των συστημάτων.

Εφαρμόζονται πολυπαραγοντική ταυτοποίηση όπου υποστηρίζεται, ελάχιστα αναγκαία δικαιώματα πρόσβασης, έγκαιρες ενημερώσεις λογισμικού, προστασία λογαριασμών διοίκησης, καταγραφή συμβάντων και ενημέρωση του προσωπικού για ηλεκτρονικό ψάρεμα, κακόβουλα συνημμένα και κοινωνική μηχανική.

Η ενημέρωση γονέων ή τρίτων για κυβερνοπεριστατικό γίνεται μόνο από εξουσιοδοτημένο πρόσωπο, με επιβεβαιωμένες πληροφορίες, χωρίς αποκάλυψη προσωπικών δεδομένων ή τεχνικών λεπτομερειών που θα μπορούσαν να δυσχεράνουν τη διερεύνηση.

1.8.5        Εξειδίκευση συνεργασίας με ΟΑΣΠ

Η αντισεισμική ενότητα επανεξετάζεται στην αρχή κάθε σχολικού έτους και μετά από άσκηση, πραγματικό συμβάν, μεταβολή χρήσης χώρου ή τεχνική επέμβαση σε συνεργασία με τις τεχνικές υπηρεσίες του Δήμου. Οι κατόψεις περιλαμβάνουν κύρια και εναλλακτική διαδρομή διαφυγής, κύριο και δεύτερο χώρο καταφυγής και κρίσιμα σημεία απομόνωσης παροχών.

Η άρση μη δομικής τρωτότητας τεκμηριώνεται με κατάλογο ευρημάτων, φωτογραφική αποτύπωση όπου επιτρέπεται, υπεύθυνο ενέργειας και κατάσταση ολοκλήρωσης. Προτεραιότητα δίνεται σε ψηλά έπιπλα, φωτιστικά, ψευδοροφές, υαλοστάσια, εργαστηριακό εξοπλισμό και αντικείμενα που μπορούν να φράξουν οδεύσεις διαφυγής.

Κάθε άσκηση περιλαμβάνει εναλλακτικό σενάριο, όπως αποκλεισμένη έξοδο, σεισμό κατά το διάλειμμα, απουσία βασικού υπευθύνου ή ανάγκη υποστήριξης ατόμου με αναπηρία. Μετά την άσκηση καταγράφονται ευρήματα, διορθωτικές ενέργειες, υπεύθυνοι και προθεσμίες.

1.8.6        Πολιτική Προστασία και σύστημα προειδοποίησης 112

Τα μηνύματα του 112 και οι οδηγίες των αρμόδιων αρχών υπερισχύουν των προκαθορισμένων ενεργειών όταν αφορούν το συγκεκριμένο συμβάν. Προβλέπεται διαδικασία γρήγορης επαλήθευσης, εσωτερικής αναμετάδοσης και καταγραφής της οδηγίας.

Επιβεβαιώνονται ετησίως τα στοιχεία επικοινωνίας του Δήμου, της τοπικής Πολιτικής Προστασίας, της Πυροσβεστικής, της Αστυνομίας, του ΕΚΑΒ, του αρμόδιου νοσοκομείου, της Διεύθυνσης Εκπαίδευσης και των τεχνικών υπηρεσιών. Όπου είναι εφικτό, πραγματοποιείται κοινή άσκηση ή επιτόπια γνωριμία.

Προβλέπεται εναλλακτική επικοινωνία σε διακοπή ρεύματος, κινητής τηλεφωνίας ή διαδικτύου, καθώς και ενιαίο πρότυπο μηνύματος για εκκένωση, παραμονή εντός κτιρίου, αλλαγή χώρου παραλαβής και αποκατάσταση λειτουργίας.

1.8.7        Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, ΠΑΜ-ΠΣΕΑ και πολιτική άμυνα

Οι προβλέψεις πολιτικής άμυνας και πολιτικής κινητοποίησης διατηρούνται διακριτές από τις καθημερινές διαδικασίες πολιτικής προστασίας, αλλά εναρμονίζονται ως προς ρόλους, αναπληρώσεις, επικοινωνίες, συναγερμό και καταγραφή ενεργειών.

Η σχολική μονάδα δεν κοινοποιεί δημόσια ευαίσθητες πληροφορίες πολιτικής άμυνας, λεπτομερείς κατόψεις κρίσιμων εγκαταστάσεων, θέσεις αποθεμάτων ή μη δημόσια στοιχεία επικοινωνίας. Η διανομή γίνεται με βάση την υπηρεσιακή ανάγκη και τις οδηγίες της προϊσταμένης αρχής.

Για θέματα ΠΑΜ-ΠΣΕΑ ζητείται επικαιροποιημένη γραπτή καθοδήγηση από το αρμόδιο Τμήμα ΠΑΜ-ΠΣΕΑ του ΥΠΑΙΘΑ και, όπου απαιτείται, από τους αρμόδιους φορείς του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, ώστε να αποφεύγεται η εφαρμογή παρωχημένων οδηγιών ή ασύμβατων διαδικασιών.

1.8.8        Ασκήσεις, έλεγχος εφαρμογής και αναθεώρηση

Συνείσταται να καθιερώνεται ετήσιο πρόγραμμα ασκήσεων πολλαπλών κινδύνων. Κάθε άσκηση έχει σενάριο, στόχους, παρατηρητές, κριτήρια επιτυχίας, ειδική μέριμνα για ΑμεΑ, διάκριση πραγματικού συμβάντος από άσκηση και διαδικασία άμεσης διακοπής της άσκησης.

Μετά από κάθε άσκηση ή συμβάν συντάσσεται σύντομη αναφορά αποτίμησης και πίνακας διορθωτικών ενεργειών. Η ολοκλήρωση των κρίσιμων ενεργειών επαληθεύεται από τον/τη Διευθυντή/ντρια και καταγράφεται στην επόμενη έκδοση του Κανονισμού.

1.9        Οριζόντιες διαδικασίες

Οι ακόλουθες ρυθμίσεις ενσωματώνουν καλές πρακτικές σχεδίων έκτακτης ανάγκης εκπαιδευτικών και δημόσιων φορέων και εφαρμόζονται συμπληρωματικά προς τις οδηγίες των αρμόδιων Αρχών.

1.9.1        Ενεργοποίηση, κλιμάκωση και αναπλήρωση

Καθορίζονται επίπεδα επιφυλακής, μερικής και πλήρους ενεργοποίησης, σαφής σειρά αναπλήρωσης κρίσιμων ρόλων και ημερολόγιο συμβάντος.

1.9.2        Καταμέτρηση και ασφαλής παράδοση μαθητών

Τηρούνται διαδικασίες ονομαστικής καταμέτρησης μαθητών, προσωπικού και επισκεπτών, κεντρικής αναφοράς αποκλίσεων και παράδοσης μαθητών μόνο σε εξουσιοδοτημένα πρόσωπα.

1.9.3        Εκκένωση, παραμονή εντός κτιρίου και περιορισμός πρόσβασης

Για κάθε διαδικασία καθορίζονται σήμα ενεργοποίησης, άμεσες ενέργειες, χώροι προστασίας, υπεύθυνοι προσβάσεων, καταμέτρηση και σήμα λήξης.

1.9.4        Λειτουργία εκτός ωραρίου και παρουσία τρίτων

Ορίζονται αρμόδιοι ενεργοποίησης για εκδρομές, εκδηλώσεις, εξετάσεις και εργασίες συντήρησης, ενώ ανάδοχοι και συνεργεία ενημερώνονται για εξόδους, συναγερμούς και χώρους συγκέντρωσης.

1.9.5        Επιχειρησιακή συνέχεια και αποκατάσταση

Προσδιορίζονται κρίσιμες λειτουργίες, εναλλακτικός χώρος, ελάχιστος εξοπλισμός, πρόσβαση σε αντίγραφα ασφαλείας, τεχνικός έλεγχος πριν από επανείσοδο και ψυχοκοινωνική υποστήριξη μετά από σοβαρό συμβάν.

 

2          ΕΝΟΤΗΤΑ 2

 

2.1        ΜΕΤΡΑ ΠΥΡΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΔΑΙ

Τα μέτρα πυρασφάλειας αποσκοπούν στην πρόληψη και την αποτελεσματική αντιμετώπιση μιας πιθανής πυρκαγιάς, προστατεύοντας ανθρώπους, εγκαταστάσεις και περιουσίες. Διακρίνονται σε παθητικά και ενεργητικά μέτρα πυροπροστασίας. Τα παθητικά μέτρα αφορούν κυρίως τον σχεδιασμό και την κατασκευή του κτιρίου, ώστε να περιορίζεται η εξάπλωση της φωτιάς. Τα ενεργητικά μέτρα περιλαμβάνουν μέσα και συστήματα που ενεργοποιούνται για την ανίχνευση, κατάσβεση και αντιμετώπιση της πυρκαγιάς. Η σωστή εφαρμογή και συντήρησή τους συμβάλλει σημαντικά στην ασφάλεια και την έγκαιρη εκκένωση του χώρου.

 

2.1.1        Σκοπός

Η πρόληψη ή ο περιορισμός των πυρκαγιών που προκαλούνται από διάφορες αιτίες, η κατάσβεσή τους και απελευθέρωση ατόμων που εγκλωβίζονται μέσα στα κτίρια ή άλλους χώρους των ΔΑΙ.

 

2.1.2         Οργάνωση

Η Πυρασφάλεια των ΔΑΙ επιτυγχάνεται με :

-         Προληπτικά Μέτρα

-         Κατασταλτικά Μέτρα

-         Καθορισμό και οργάνωση του προσωπικού πυρασφάλειας

-         Εξασφάλιση των απαραίτητων για την διάσωση και πυρόσβεση μέσων

-         Εκπαίδευση όλου του προσωπικού του Ιδρύματος στη χρήση των παραπάνω διασωστικών και κατασβεστικών μέσων και

-         Εκπαίδευση των ομάδων Πυρασφάλειας, ώστε σε περίπτωση οποιουδήποτε συμβάντος, να είναι σε θέση να το αντιμετωπίσουν με επιτυχία και να καθοδηγήσουν με ασφάλεια το υπόλοιπο προσωπικό του Ιδρύματος.

 

2.1.3        Προληπτικά μέτρα

Ο Αρχηγός κάθε ΔΑΙ πρέπει να μελετήσει όλους τους τρόπους που θα συμβάλουν στην πρόληψη ή τον περιορισμό των κινδύνων εκδήλωσης πυρκαγιών από διάφορες αιτίες και να λάβει τα απαραίτητα για το σκοπό αυτό μέτρα, μερικά από τα οποία αναφέρονται παρακάτω:

-         Μεταφέρει έγκαιρα τις αποθηκευμένες εύφλεκτες ή εκρηκτικές ύλες, αλλά και όσες δεν είναι άμεσης χρήσης, σε χώρους μακριά από το προσωπικό  ή σε άλλους με στερεά και άφλεκτη στέγη που να παρέχουν ασφάλεια.

-         Ελέγχει την ύπαρξη σύστηματος μόνιμων εγκαταστάσεων καταιωνισμού (νερού, αφρού, κόνης ή αδρανών αερίων κλπ) σε αποθήκες εύφλεκτων υλών και σε δεξαμενές υγρών καυσίμων κλπ κατά περίπτωση.

-         Φροντίζει για την αποφυγή ανάμιξης των διαφόρων υλικών και ειδικότερα των χημικών προϊόντων, την απομάκρυνσή τους και την κατάλληλη τοποθέτηση των υλών εκείνων για τις οποίες υπάρχει κίνδυνος ανάφλεξης.

-         Μεριμνά για την ύπαρξη διόδων ανάμεσα στα αποθηκευμένα υλικά, για να διευκολύνεται η επέμβαση σε περίπτωση πυρκαγιάς, για την διακοπή του ηλεκτρικού ρεύματος τις ώρες που δεν λειτουργεί η ΣΜ, (πλην των φώτων ασφαλείας) και για την επιμελή συντήρηση των ηλεκτρικών εγκαταστάσεων προς αποφυγή βραχυκυκλώματος.

-         Φροντίζει για την ύπαρξη αλεξικέραυνου, που επιθεωρείται τακτικά.

-         Αναρτά πινακίδες σε εμφανή σημεία, που σ’ αυτές να αναγράφονται οδηγίες πρόληψης πυρκαγιών και άλλων ατυχημάτων (εκγλωβισμών, δηλητηριάσεων κ.λπ), τρόποι ενεργειών του προσωπικού σε περίπτωση εκδήλωσης πυρκαγιάς, αλλά και κάθε άλλου μέτρου που θα συμβάλει στην αποφυγή της πυρκαγιάς και την μείωση του κινδύνου από αυτή.

-         Εποπτεύει, ώστε να γίνεται τακτικός έλεγχος από αρμόδιο όργανο, στις ηλεκτρικές και λοιπές εγκαταστάσεις του Ιδρύματος και γενικά σε όλους τους χώρους στους οποίους υπάρχει κίνδυνος να εκδηλωθεί και να αναπτυχθεί μια πυρκαγιά.

-         Φροντίζει για την εγκατάσταση αυτόματου συστήματος αποκάλυψης πυρκαγιών (ανιχνευτές φλόγας, θερμότητας, καπνού και αερίων), εκεί  όπου κατά περίπτωση κρίνεται αναγκαίο.

 

2.1.4        Κατασταλτικά μέτρα (κατάσβεση πυρκαγιών)

Αυτά συνίστανται στον εξοπλισμό των ΔΑΙ και είναι απαραίτητα μέσα καταστολής-κατάσβεσης που διακρίνονται σε:

-         Στοιχειώδη ή άμεσης επέμβασης

-         Τακτικά

 

Στοιχειώδη ή άμεσης επέμβασης μέσα και υλικά :

-         Είναι τα πρόχειρα φορητά και τροχήλατα μέσα, τα οποία χρησιμοποιούνται με μεγάλη ευκολία και είναι πολύ αποτελεσματικά στην καταπολέμηση των πυρκαγιών στο αρχικό τους στάδιο και για την κατάσβεση νέων μικρών εστιών της φωτιάς.

-         Τοποθετούνται εντός και εκτός των κτιριακών εγκαταστάσεων σε επίκαιρες και προσιτές για το προσωπικό θέσεις, σε κάθε όροφο ή χώρο και αποτελούν τα βασικά και ειδικά πυροσβεστικά σημεία των ΔΑΙ.

Ειδικότερα τα φορητά μέσα (πυροσβεστήρες) πρέπει να τοποθετούνται σε τοίχους σε ύψος 1,20 μέχρι 1,50 μ. από το δάπεδο, μακριά από μεγάλες εστίες θερμότητας και ανά ένας φορητός πυροσβεστήρας κόνεως κοντά στην ηλεκτρική εγκατάσταση και στον χώρο κεντρικής θέρμανσης.

Επιπλέον στο χώρο του λεβητοστασίου και πάνω από τον καυστήρα και την δεξαμενή πρέπει να τοποθετείται ένας ή και περισσότεροι αυτοδιεγειρόμενοι πυροσβεστήρες οροφής ανάλογοι σε αριθμό και περιεχόμενο της διάστασης του χώρου που πρόκειται να καλύψουν από άποψη πυροπροστασίας.

 

2.1.5        Προσωπικό Πυρασφάλειας (ομάδα Πυρασφάλειας)

·         Το προσωπικό πυρασφάλειας πρέπει να επιλέγεται από τους μη στρατεύσιμους άνδρες κάθε ΔΑΙ, κατά προτίμηση από τους νεώτερους και σωματικώς ισχυρότερους του εργατικού ή υπαλληλικού προσωπικού του, οι οποίοι και θα αποτελούν την ομάδα Πυρασφάλειας του Ιδρύματος.

·         Η σύνθεση της ομάδας πυρασφάλειας αποτελείται από υποομάδες κάθε μια από τις οποίες περιλαμβάνει 3-10 άνδρες και εξαρτάται κυρίως από σταθερούς συντελεστές όπως:

-         Το μέγεθος του Ιδρύματος

-         Τη δύναμη σε προσωπικό του Ιδρύματος

-         Τα παραγόμενα προϊόντα και ο κίνδυνος πυρκαγίας από τη φύση των προϊόντων αυτών

-         Την κατασκευή των κτιριακών εγκαταστάσεων

-         Τον κίνδυνο πυρκαγιάς έξω και

-         Την αναμενόμενη βοήθεια και την απόσταση της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας από το Ίδρυμα. Στα Ιδρύμα που εργάζονται περισσότερες από μια βάρδιες, η ομάδα πυρασφάλειας πρέπει να καλύπτει όλες τις βάρδιες του 24ώρου.

·         Αρχηγός της Ομάδος Πυρασφάλειας και υπεύθυνος για την πυρασφάλεια της ΣΜ, ορίζεται ο πλέον κατάλληλος από το προσωπικό (π.χ. με προϋπηρεσία στην Πυροσβεστική, Μηχανικός ή Χημικός κ.λπ). Ένα άτομο από το προσωπικό πυρασφάλειας ορίζεται αναπληρωτής αυτού. Όλα τα μέλη της ομάδας πρέπει να έχουν πλήρη γνώση των εγκαταστάσεων και των κινδύνων που υπάρχουν σ’ αυτές.

 

2.1.6        Καθήκοντα Αρχηγού Πυρασφάλειας

§  Εκπαιδεύεται από την Πυροσβεστική Υπηρεσία της πόλης και αναλαμβάνει την οργάνωση των μέτρων πυρασφάλειας, την συγκρότητση της ομάδας και τη θεωρητική και πρακτική εκπαίδευση των ανδρών της. Βρίσκεται σε τακτική επαφή με την Πυροσβεστική Υπηρεσία και συμβουλεύεται αυτή για κάθε είδους θέμα που αφορά την καλύτερη οργάνωση της πυρασφάλεις του ΔΑΙ

§  Για το σκοπό αυτό εκπαιδεύει το προσωπικό πυρασφάλειας της ΣΜ:

-         Στη χρήση των πυροσβεστικών μέσων που υπάρχουν.

-         Στην πρόληψη της πυρκαγιάς ή άλλων συναφών κινδύνων.

-         Στην έγκαιρη σήμανση συναγερμού και αντιμετώπιση της πυρκαγιάς.

-         Στην τεχνική αντιμετώπιση των πυρκαγιών ή την πρόληψη αυτών (η παραπάνω εκπαίδευση πραγματοποιείται αρχικά από την τοπική Πυροσβεστική Υπηρεσία).

-         Υποχρεούται στην εφαρμογή και παρακολούθηση των υποδειχθέντων από την Π.Υ. προληπτικών και κατασταλτικών μέτρων πυρασφάλειας.

-         Επιλέγει τις κατάλληλες θέσεις για την τοποθέτηση των πυροσβεστικών μέσων.

-         Αναγράφει εξωτερικά το είδος των πυροσβεστήρων και την ημερομηνία αναγόμωσης και τους ελέγχει κατά περιόδους.

-         Αναρτά πινακίδες σε επίκαιρες θέσεις στους επικίνδυνους χώρους με την ένδειξη «Απαγορεύεται το Κάπνισμα».

-         Κατά την πολεμική περίοδο καθορίζει μικρή δύναμη από τους άνδρες του προσωπικού των ομάδων πυρασφάλειας η οποία βρίσκεται σε επιφυλακή όλο το 24ώρο, τόσο τις εργάσιμες όσο και τις μη εργάσιμες ημέρες.

-         Προβαίνει στην κατάσβεση των πυρκαγιών που τυχόν θα εκδηλωθούν.

-         Εκπαιδεύει το προσωπικό του Ιδρύματος και ειδικότερα την ομάδα πυρασφάλειας σε ενέργειες κατάσβεσης πυρκαγιών που εκδηλώνονται μέσα σε ευπαθείς χώρους στους οποίους υπάρχουν εύφλεκτα υλικά, χημικά προϊόντα, αυτοαναφλέξιμα σώματα κλπ καθώς και στη διάνοιξη διόδων για την ευκολότερη απελευθέρωση τυχόν παγιδευθέντων ατόμων και την μεταφορά τους σε ασφαλείς θέσεις.

-         Διενεργεί κατά καιρούς πρακτικές ασκήσεις σε εικονικές πυρκαγιές ή τεχνικώς δημιουργούμενες εστίες φωτιάς, για την απόκτηση ετοιμότητας, ψυχραιμίας και εθισμού του προσωπικού στο σωστό χειρισμό των πυροσβεστικών μέσων.

-         Ενημερώνει όλο το προσωπικό του Ιδρύματος, για τα σημεία και τις θέσεις που βρίσκονται τα πυροσβεστικά μέσα και υλικά και υπενθυμίζει σε αυτό ότι σε περίπτωση πυρκαγιάς ή άλλου συμβάντος, υποχρεούται στην άμεση σήμανση συναγερμού και την ειδοποίηση της Π.Υ., παράλληλα με τις ενέργειες κατάσβεσής της.

-         Τηρεί υποχρεωτικά βιβλίο επιθεωρήσεων στο οποίο καταχωρούνται οι διαπιστούμενες από αυτόν ελλείψεις, παραλείψεις ή άλλες συνθήκες που μπορούν να προκαλέσουν πυρκαγιές ή δυσμενείς καταστάσεις και ενημερώνει για τον σκοπό αυτόν τον Αρχηγό Π.Α. του Ιδρύματος.

 

2.1.7        Κατηγορίες Πυρκαγιών

Οι κατηγορίες πυρκαγιών ταξινομούνται ανάλογα με το είδος του υλικού που καίγεται:

1. Κατηγορία Α: στερεά καύσιμα, όπως ξύλο, χαρτί, ύφασμα και πλαστικά.
2. Κατηγορία Β: εύφλεκτα υγρά, όπως βενζίνη, πετρέλαιο, οινόπνευμα και διαλύτες.
3. Κατηγορία C: εύφλεκτα αέρια, όπως υγραέριο, προπάνιο και βουτάνιο.
4. Κατηγορία D: εύφλεκτα μέταλλα, όπως μαγνήσιο, νάτριο και αλουμίνιο.
5. Κατηγορία F: πυρκαγιές από μαγειρικά έλαια και λίπη, κυρίως σε επαγγελματικές κουζίνες.

Σημείωση: Η παλαιότερη ταξινόμηση συχνά αναφέρει και την κατηγορία Ε για ηλεκτρικές εγκαταστάσεις, όμως στις σύγχρονες ευρωπαϊκές ταξινομήσεις η ηλεκτρική ενέργεια δεν αποτελεί ξεχωριστή κατηγορία πυρκαγιάς.

 

2.1.8        Πυροσβεστήρες ξηράς σκόνης

Οι πυροσβεστήρες ξηράς σκόνης (καθ. ξηράς κόνεως) χρησιμοποιούνται για την κατάσβεση στερεών, υγρών και αέριων καύσιμων υλικών. Επίσης μπορούν να χρησιμοποιηθούν και σε περιπτώσεις όπου υπάρχει ηλεκτρική τάση. Πάνω στους πυροσβεστήρες αναγράφεται η μέγιστη τάση όπου είναι ασφαλές να χρησιμοποιηθούν, π.χ. 1000 Volt. Καταστέλουν την φωτιά απελευθερώνοντας ειδική σκόνηπου διακόπτει την καύση και περιορίζει την εξάπλωσή της.

 

2.1.9        Πυροσβεστήρες CO2

Οι πυροσβεστήρες διοξειδίου του άνθρακα (CO₂) είναι κατάλληλοι κυρίως για πυρκαγιές από εύφλεκτα υγρά και ηλεκτρικό εξοπλισμό. Το CO₂ εκτοπίζει το οξυγόνο γύρω από τη φωτιά και διακόπτει την καύση. Δεν αφήνει υπολείμματα, γι’ αυτό χρησιμοποιείται συχνά σε ηλεκτρονικές συσκευές και ηλεκτρικούς πίνακες. Κατά την χρήση του πυροσβεστήρα, το περιεχόμενο CO₂ μετατρέπεται σε αέριο με θερμοκρασία -78^ο C, για αυτό και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή κατά τη χρήση, καθώς το ακροφύσιο και το εκτοξευόμενο αέριο έχουν πολύ χαμηλή θερμοκρασία και μπορεί να προκληθούν εγκάυματα από το ψύχος (κρατάμε την χοάνη μόνο από την ξύλινη λαβή). To CO2 αν και δεν είναι τοξικό, σε υψηλές συγκεντρώσεις που είναι αναγκαίες για την κατάσβεση πυρκαγιάς, είναι επικίνδυνο για τους ανθρώπους (κίνδυνος ασφυξίας)

 

 

2.1.10    Χρήση φορητών πυροσβεστήρων

 

 

 

 

 

 

2.1.11    Αντιμετώπιση πυρκαγιών με φορητούς πυροσβεστήρες

 

2.             

2.2         Σεισμός

«Σεισμός είναι η εδαφική δόνηση που γεννιέται κατά τη διατάραξη της μηχανικής ισορροπίας των πετρωμάτων από φυσικές αιτίες που σχετίζονται με το εσωτερικό της γης», (ΟΑΣΠ/Εγχειρίδια/Σεισμός -  Η γνώση είναι προστασία) .

Ο Οργανισμός Αντισεισμικής Προστασίας (ΟΑΣΠ) είναι ο αρμόδιος φορέας για τον σχεδιασμό και την αποτελεσματική εφαρμογή της αντισεισμικής πολιτικής της χώρας. Μάλιστα στην ιστοσελίδα https://oasp.gr/tomeas-endiaferontos/ Εκπαιδευτική Κοινότητα, βρίσκεται αναρτημένο το εγχειρίδιο: «Μνημόνιο Ενεργειών για τη Διαχείριση του Σεισμικού Κινδύνου στις Σχολικές Μονάδες» για το έτος 2026 – 2027, το οποίο αποτελεί το Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης για σεισμό. Το σχέδιο συντάσεται από τον Διευθυντή/ντρια, εγκρίνεται από τον σύλλογο διδασκόντων και στην συνέχεια ενημερώνεται η οικεία Διεύθυνση Εκπαίδευσης (ΟΑΣΠ 2026-2027, § 2.1.1.).

Στο εγχειρίδιο περιγράφονται οι ενέργειες διαχείρισης του σεισμικού κινδύνου της ΣΜ, πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από τον σεισμό και προσδιορίζονται οι ρόλοι και οι αρμοδιότητες του προσωπικού και των ομάδων έκτακτης ανάγκης (ΟΑΣΠ 2026-2027, Πίνακας 1, §. 2.1.2.).

2.2.1        Ενέργειες πριν τον σεισμό (ΟΑΣΠ 2026-2027, §2.1.)

-         Σύνταξη και έγκριση του Σχολικού Αντισεισμικού Σχεδιασμού (Διευθυντής/ντρια, Υποδ/ντης, Σύλλογος Διδασκόντων).

-         Συγκρότηση ομάδων ενεργειών διαχείρισης σεισμικού κινδύνου (Διευθυντής/ντρια, Υποδ/ντης, Σύλλογος Διδασκόντων).

-         Προτάσεις για την βελτίωση και επικαιροποίηση του Σχεδίου μετά από δοκιμαστικές εφαρμογές (Διευθυντής/ντρια, Υποδ/ντης, Σύλλογος Διδασκόντων).

-         Ασκήσεις ετοιμότητας και ενημέρωση της οικείας Δ/νσης Εκπαίδευσης (Διευθυντής/ντρια).

Στο πλαίσιο του Αντισεισμικού Σχεδιασμού οι μαθητές πρέπει να:

-       ενημερώνονται για το φαινόμενο του σεισμού και τα συνοδά του φαινόμενα, καθώς και για τα ενδεδειγμένα μέτρα προστασίας πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από αυτόν.

-       ενημερώνονται για το Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης του σχολείου.

-       συμμετέχουν με σοβαρότητα στις ασκήσεις ετοιμότητας και να εκπαιδεύονται στην εφαρμογή του Σχολικού Σχεδίου Έκτακτης Ανάγκης για περίπτωση σεισμού.

-       εκπονούν με τη συνδρομή των εκπαιδευτικών εργασίες και προγράμματα σχετικά με το θέμα, με σκοπό την ευαισθητοποίησή τους.

-       συζητούν με το οικογενειακό και φιλικό περιβάλλον τους για τις ενέργειες πρόληψης – ετοιμότητας που έμαθαν στο σχολείο.

 

2.2.2        Ενέργειες κατά τη διάρκεια του σεισμού (ΟΑΣΠ 2026-2027, §2.2.)

Η βασική οδηγία που ακολουθείται για την αυτοπροστασία σε περίπτωση σεισμού, ιδιαίτερα όταν βρισκόμαστε μέσα σε κτίριο είναι:

«Μένω στον χώρο που βρίσκομαι, Σκύβω, Καλύπτομαι, Κρατιέμαι»

Αυτό σημαίνει ότι,  όσο η σεισμική ακολουθεία είναι σε εξέλιξη, δεν προσπαθούμε να φύγουμε αλλά προστατευόμαστε στον χώρο που βρισκόμαστε.

Στην περίπτωση της Σχολικής Μονάδας:

·         Οι εκπαιδευτικοί που έχουν διδακτικά καθήκοντα την ώρα του σεισμού έχουν ως προτεραιότητα την προστασία τη δική τους και των μαθητών τους.

·         Με ψυχραιμία ζητούν από τους μαθητές να καλυφθούν κάτω από τα θρανία, κρατώντας με το χέρι τους το πόδι του θρανίου, δίνοντας την οδηγία:

«Παιδιά καλυφθείτε - Σεισμός»

·        Οι ίδιοι προφυλάσσονται με τον ίδιο τρόπο κάτω από την έδρα.

·        Όταν δεν υπάρχει γερό θρανίο, τραπέζι ή γραφείο, τότε γονατίζουμε όσο το δυνατόν μακριά από επικίνδυνα στοιχεία και καλύπτουμε το κεφάλι και τον αυχένα με τα χέρια. Η προστατευτική θέση διατηρείται όσο διαρκεί η σεισμική δόνηση.

·        Όσοι βρίσκονται στο προαύλιο παραμένουν εκεί και απομακρύνονται από τις όψεις του κτιρίου και άλλα επικίνδυνα στοιχεία. Οι επισκέπτες εφαρμόζουν τα ίδια μέτρα ανάλογα με τον χώρο στον οποίο βρίσκονται.

 

2.2.3        Ενέργειες μετά τον σεισμό (ΟΑΣΠ 2026-2027, §2.3., § 3.)

Μετά το πέρας της σεισμικής δόνησης και διατηρώντας τη ψυχραιμία, εφαρμόζεται η διαδικασία ασφαλούς εκκένωσης των αιθουσών ανά όροφο, όπως περιγράφεται στη Διαδικασία Εκκένωσης της Σχολικής Μονάδας (Παράρτημα Α) του Μνημονίου Ενεργειών του ΟΑΣΠ.

·      Ακολουθείται η αρχή της εγγύτητας των αιθουσών σε σχέση με την έξοδο, δηλαδή εκκενώνονται πρώτα τα τμήματα και οι πτέρυγες που βρίσκονται πλησιέστερα στο κάθε κλιμακοστάσιο.

·           Απαιτείται ψύχραιμα από τους μαθητές κατά την προετοιμασία εκκένωσης της αίθουσά τους. Δεν παίρνουν τις σχολικές τσάντες, παρά μόνο κάποιο κατάλληλο ένδυμα ανάλογα με την εποχή.

·           Ο/Η εκπαιδευτικός ανοίγει την πόρτα, ελέγχει τον διάδρομο, δίνει την εντολή εκκένωσης, όταν έρθει η σειρά του τμήματος. Επιπλέον, παίρνει το απουσιολόγιο και εφόσον προβλέπεται, το σακίδιο έκτακτης ανάγκης ή την κατάσταση στοιχείων επικοινωνίας, ελέγχει ότι δεν παρέμεινε κάποιος μαθητής και αποχωρεί τελευταίος.

·           Οι μαθητές κινούνται γρήγορα αλλά χωρίς να τρέχουν, με ψυχραιμία και τάξη, προς τους χώρους καταφυγής, αποφεύγοντας να προσεγγίσουν τις προσόψεις του κτιρίου. Αν εκδηλωθεί νέα σεισμική δόνηση κατά την διάρκεια της εκκένωσης, η διαδικασία σταματά αμέσως και όλοι προφυλάσσονται στη θέση όπου βρίσκονται σύμφωνα πάντοτε με την οδηγία:

«Μένω στον χώρο που βρίσκομαι, Σκύβω, Καλύπτομαι, Κρατιέμαι»

Μετά το τέλος της νέας δόνησης, η εκκένωση συνεχίζεται κανονικά από το ίδιο σημείο.

·      Στον χώρο καταφυγής οι μαθητές συγκεντρώνονται ανά τμήμα και ο/η εκπαιδευτικός πραγματοποιεί καταμέτρηση. Σε περίπτωση που ο σεισμός γίνει κατά την διάρκεια διάλειμματος τότε την καταμέτρηση διενεργεί ο/η εκπαιδευτικός της επόμενης διδακτικής ώρας.

·      Τυχόν απουσία μαθητή αναφέρεται αμέσως στον/στη Διευθυντή/ντρια, ώστε να ενημερωθεί η Πυροσβεστική Υπηρεσία για την αναζήτησή του. Το προσωπικό της ΣΜ δεν πρέπει να εκτίθεται σε κίνδυνο.

·      Ο Διευθυντής/ντρια ή Υποδιευθυντής/ντρια επικοινωνούν με την Προϊσταμένη Αρχή τους και άλλους αρμόδιους φορείς (εάν απαιτείται), για να ενημερωθούν για τις ενέργειές σε ότι αφορά την διακοπή ή όχι της λειτουργίας του σχολείου ή για να ενημερώσουν για τυχόν προβλήματα, που προέκυψαν από τον σεισμό.

·      Σε περίπτωση που παρθεί απόφαση διακοπής της λειτουργίας της ΣΜ, οι μαθητές παραμένουν στον χώρο καταφυγής, έως ότου παραληφθούν από τους γονείς τους, τους κηδεμόνες ή από άλλα εξουσιοδοτημένα προσωπα.

·      Εάν το προαύλιο δεν είναι ασφαλές, ενεργοποιείται ο δεύτερος προεπιλεγμένος χώρος καταφυγής, αφού ελεγχθεί εκ νέου η καταλληλότητά του. Η μετακίνηση γίνεται σε ομάδες περίπου των 30 έως 40 μαθητών, με συνοδεία εκπαιδευτικών και με προσοχή σε περίπτωση που η διαδρομή εμποδίζεται από μετασεισμικές βλάβες.

·      Εάν η ΣΜ βρίσκεται σε παράκτια ζώνη, τότε ο χώρος καταφυγής πρέπει να είναι ασφαλής και έναντι ενδεχόμενου τσουνάμι.

·      Κοντά σε απότομα πρανή πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ο κίνδυνος κατολισθίσεων και πτώσεων βράχων.

·      Τυχόν οδηγίες των κρατικών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων μηνυμάτων από το 112, εφαρμόζονται άμεσα.

 

2.2.4        Ειδικές αρμοδιότητες των Ομάδων σχετικά με τον σεισμό.

-          Η Ομάδα Πρώτων Βοηθειών παρέχει πρώτες βοήθειες σε μικροτραυματισμούς και ενημερώνει τον/τη Διευθυντή/ντρια για τυχόν τραυματισμούς, ώστε να γίνει επικοινωνία με το ΕΚΑΒ και τους γονείς ή κηδεμόνες. (ΟΑΣΠ 2026-2027, Πίνακας 1, Ομάδα 3)

-          Μετά τον σεισμό, όλο το προσωπικό λειτουργεί ως Ομάδα Πυρασφάλειας για την αντιμετώπιση μικροεστιών. Παρεμβαίνει όποιος βρίσκεται πλησιέστερα μόνον εφόσον αυτό είναι εφικτό και με απόλυτη προτεραιότητα στην ατομική ασφάλεια. (ΟΑΣΠ 2026-2027, Πίνακας 1, Ομάδα 4 και Παράρτημα Δ)

-          Η Ομάδα Ελέγχου Δικτύων γνωρίζει τη θέση και τη διαδικασία διακοπής ηλεκτροδότησης, ύδρευσης και φυσικού αερίου. Μετασεισμικά μεριμνά για την διακοπή των παροχών, εφόσον είναι εφικτό, και επικοινωνεί με τους αρμόδιους φορείς για αποκατάσταση βλαβών. (ΟΑΣΠ 2026-2027, Πίνακας 1, Ομάδα 5)

-          Η Ομάδα Υποστήριξης ΑμεΑ γνωρίζει το ημερήσιο πρόγραμμα, τις ανάγκες του ατόμου και τη διαδικασία εκκένωσης και παραλαβής. Μετασεισμικά υποστηρίζει το άτομο κατά την εκκένωση και την παραμονή στον χώρο καταφυγής μέχρι την παραλαβή του. (ΟΑΣΠ 2026-2027, Πίνακας 1, Ομάδα 7)

 

2.3         Πλημμύρες

Οι πλημμύρες αποτελούν τη δεύτερη πιο συχνή φυσική καταστροφή, μετά τις δασικές πυρκαγιές και  συμβαίνει λόγω ραγδαίων βροχοπτώσεων και ισχυρών καταιγίδων, από το ανέβασμα της στάθμης των ποταμών ή από το λιώσιμο χιονιού. Συμβαίνει επίσης από υποχώρηση φραγμάτων και στην περίπτωση αυτή οι συνέπειες είναι πολύ μεγάλες.

Η πλημμύρα από φυσικά αίτια είτε παρουσιάζει βραδεία εξέλιξη είτε ανήκει στην κατηγορία της ξαφνικής πλημμύρας, που είναι και το πιο συνηθισμένο φαινόμενο στην Ελλάδα. Στον Ελληνικό χώρο οι πλημμύρες οφείλονται σε καταρρακτώδεις βροχές, που συνοδεύουν τη διέλευση υφέσεων.

Οι ξαφνικές πλημμύρες εμφανίζονται σε μικρό χρονικό διάστημα λίγων ωρών ή λιγότερο και έχουν σαν αποτέλεσμα ταχεία ύψωση νερού, το οποίο στο πέρασμα του μπορεί να προκαλέσει μεγάλες καταστροφές σε κατασκευές, όπως κτίρια, γέφυρες κλπ, να παρασύρει αυτοκίνητα, να ξεριζώσει δέντρα. Τα περισσότερα θύματα εξαιτίας πλημμυρών προέρχονται από τις ξαφνικές πλημμύρες.

Ένα σπανιότερα εμφανιζόμενο είδος πλημμύρας στην Ελλάδα είναι η παράκτια πλημμύρα, η οποία εμφανίζεται στις παράκτιες περιοχές λόγω του κυματισμού της θάλασσας. Ο κυματισμός προκαλείται συνήθως από τους ισχυρούς ανέμους που πνέουν στην περιοχή.

 

2.3.1        Οδηγίες Προστασίας για τις πλημμύρες.

• Προετοιμασία:

Σε περίπτωση που ενημερωθείτε για την εκδήλωση έντονης βροχόπτωσης στην περιοχή σας:

-          Βεβαιωθείτε ότι τα φρεάτια έξω από το Σχολείο δεν είναι φραγμένα και οι υδρορροές λειτουργούν κανονικά.

-          Περιορίστε τις μετακινήσεις σας και αποφύγετε την εργασία και την παραμονή σε υπόγειους χώρους

-          Ειδικά για το Σχολικό Συγκρότημα της Αβύθου, σε περίπτωση αυξημένης στάθμης των νερών στον παρακείμενο χείμαρο (κατά μήκος της Οδού Μίκη Θεοδωράκη) η είσοδος – αποχώρηση μαθητών δεν γίνεται από την Δυτική Είσοδο αλλά μόνο από την Νότια και επιπλέον μπορεί να χρησιμοποιηθεί η (Ανατολική) εξώπορτα του Νηπιαγωγείου. Επίσης αποφεύγεται η προσέγγιση μαθητών κατά τα διαλείμματα στο Δυτικό τμήμα του προαύλιου.

• Κατά τη διάρκεια της πλημμύρας:

Αν είστε μέσα στο κτίριο

-          Εγκαταλείψτε υπόγειους χώρους και μετακινηθείτε σε ασφαλές υψηλό σημείο. 

Αν βρίσκεστε σε ανοικτό χώρο

-          Μείνετε μακριά από ηλεκτροφόρα καλώδια.

-          Μην πλησιάζετε σε περιοχές όπου έχουν σημειωθεί κατολισθήσεις.

-          Ειδικά για το Σχολικό Συγκρότημα της Αβύθου, σε περίπτωση αυξημένης στάθμης των νερών στον παρακείμενο χείμαρο (κατά μήκος της Οδού Μίκη Θεοδωράκη) οι μαθητές απομακρύνονται από το προαύλιο και συγκεντρώνονται στον στεγασμένο χώρο του Ανατολικού (νέου) κτηρίου. Σε περίπτωση που κριθεί ότι τα νερά της πλημμύρας εισέρχονται στο προαύλιο του σχολείου, οι μαθητές μετακινούνται στον πρώτο όροφο.

 

• Μετά την πλημμύρα:

Αν βρίσκεστε σε ανοικτό χώρο:

-          Μείνετε μακριά από περιοχές που έχουν πλημμυρίσει ή είναι επικίνδυνες να ξαναπλημμυρίσουν τις επόμενες ώρες.

-          Η πλημμύρα ενδέχεται να έχει μεταβάλει τα χαρακτηριστικά γνώριμων περιοχών και τα νερά να έχουν παρασύρει μέρη του δρόμου, των πεζοδρομίων κλπ.

-          Εγκυμονούν κίνδυνοι από σπασμένα οδοστρώματα, περιοχές με επικίνδυνη κλίση, λασποροές κ.λπ.

-          Τα νερά ενδέχεται να είναι μολυσμένα αν έχουν παρασύρει μαζί τους απορρίμματα, αντικείμενα και νεκρά ζώα.

-          Προσέξτε να μην εμποδίζετε τα συνεργεία διάσωσης.

-          Μην πλησιάζετε σε περιοχές που έχουν σημειωθεί κατολισθήσεις και πτώσεις βράχων.

-          Αποφύγετε τα λιμνάζοντα νερά. Ενδέχεται να αποτελέσουν καλούς αγωγούς ηλεκτρικού ρεύματος καθώς κρύβουν υπόγεια καλώδια ή διαρροές από εγκαταστάσεις.

-          Ακολουθείστε πιστά τις οδηγίες των αρμόδιων Αρχών.

-          Θυμηθείτε ότι οι κίνδυνοι από την πλημμύρα δεν υποχωρούν αμέσως μετά την απόσυρση των υδάτων.

-          Βεβαιωθείτε από τις Αρχές ότι η περιοχή που βρίσκεται η σχολική μονάδα ή ο χώρος εργασίας σας είναι πλέον ασφαλής και κατόπιν επιστρέψτε σε αυτήν ειδικά αν έχει προηγηθεί εκκένωση.

-          Κλείστε την τροφοδοσία του ηλεκτρικού ρεύματος, ακόμα και αν στην περιοχή σας έχει διακοπεί το ηλεκτρικό ρεύμα.

-          Κλείστε την παροχή νερού, για το ενδεχόμενο βλάβης στο δίκτυο ύδρευσης.

 

2.4         Θυελλώδεις άνεμοι

Άνεμος είναι η φυσική κίνηση του ατμοσφαιρικού αέρα που ρέει γενικά παράλληλα προς το έδαφος. Αιτία του ανέμου είναι η οριζόντια διαφορά της ατμοσφαιρικής πίεσης. Όσο μεγαλύτερη είναι η διαφορά πίεσης μεταξύ δύο δεδομένων σημείων τόσο μεγαλύτερη είναι και η ένταση του ανέμου.

·         Πριν και κατά τη διάρκεια θυελλωδών ανέμων:

-          Ασφαλίστε αντικείμενα τα οποία αν παρασυρθούν από τον άνεμο ενδέχεται να προκαλέσουν καταστροφές ή τραυματισμούς

-          Στερεώστε τις διαφημιστικές πινακίδες που τυχόν έχετε αναρτήσει.

-          Ασφαλίστε τις πόρτες και τα παράθυρα του σχολικού συγκροτήματος.

-          Αποφύγετε τη διέλευση κάτω από μεγάλα δέντρα, κάτω από αναρτημένες πινακίδες και γενικά από περιοχές, όπου ελαφρά αντικείμενα (π.χ. γλάστρες, σπασμένα τζάμια κλπ.) μπορεί να αποκολληθούν και να πέσουν στο έδαφος (π.χ. κάτω από μπαλκόνια).

2.5         Καταιγίδες

Οι καταιγίδες είναι από τα πιο βίαια ατμοσφαιρικά φαινόμενα και συνοδεύονται από ραγδαίες βροχές, ισχυρούς ανέμους με μεταβλητή ένταση και διεύθυνση, οι οποίοι μπορεί να φτάσουν τα 50 με 80km/h ή ακόμα και τα 100km/h, από ισχυρές ηλεκτρικές εκκενώσεις, δηλαδή κεραυνούς και πολλές φορές από χαλάζι.

Πώς να εκτιμήσετε την απόσταση από μια καταιγίδα:

-          Μετρήστε το χρόνο που μεσολαβεί μεταξύ της αστραπής και της βροντής σε δευτερόλεπτα. Διαιρέστε το χρόνο που μετρήσατε με το 3 ώστε να υπολογίσετε την απόσταση της καταιγίδας σε χιλιόμετρα.

-          Λάβετε γρήγορα τα απαραίτητα μέτρα, πριν η καταιγίδα σας πλησιάσει. Η απόσταση είναι ενδεικτική καθώς η καταιγίδα μπορεί να εμφανιστεί πολύ γρήγορα πάνω από την περιοχή στην οποία βρίσκεστε.

·         Κατά τη διάρκεια της καταιγίδας:

Αν βρίσκεστε στο σχολικό συγκρότημα:

-          Ασφαλίστε αντικείμενα, που μπορεί να παρασυρθούν από τον άνεμο ή τη ραγδαία βροχόπτωση και ενδέχεται να προκαλέσουν καταστροφές ή τραυματισμούς.

-          Ασφαλίστε τις πόρτες και τα παράθυρα.

-          Μην κρατάτε ηλεκτρικές συσκευές ή το τηλέφωνο διότι ο κεραυνός μπορεί να περάσει μέσα από τα καλώδια. Αποσυνδέστε τις συσκευές τηλεόρασης από την κεραία και την παροχή του ηλεκτρικού ρεύματος.

-          Αποφύγετε να αγγίξετε τις σωληνώσεις των υδραυλικών (τουαλέτες,  βρύσες ) καθώς συνιστούν καλούς αγωγούς του ηλεκτρισμού.

Αν βρίσκεστε σε εξωτερικό χώρο:

-          Καταφύγετε στο σχολικό κτίριο ή διαφορετικά καθίστε αμέσως στο έδαφος χωρίς να ξαπλώσετε.

-          Μην καταφύγετε ποτέ κάτω από ένα ψηλό δέντρο σε ανοιχτό χώρο.

-          Αποφύγετε τα χαμηλά εδάφη για τον κίνδυνο πλημμύρας.

-          Μην πλησιάζετε μεταλλικά αντικείμενα (π.χ. αυτοκίνητα, ποδήλατα, σύνεργα κατασκήνωσης κλπ.)

2.6        Χαλαζόπτωση

Προφυλαχθείτε αμέσως. Μην εγκαταλείψετε τον ασφαλή χώρο, παρά μόνο όταν βεβαιωθείτε ότι η καταιγίδα πέρασε.

2.7        Χιονόπτωση / Δριμύ ψύχος

Κατά τη διάρκεια του χειμώνα σημειώνονται στη χώρα μας χιονοπτώσεις που διαρκούν από μερικές ώρες μέχρι μερικές ημέρες και συχνά συνοδεύονται από χαμηλές θερμοκρασίες και ισχυρούς ανέμους.

Οι χιονοπτώσεις μπορεί να είναι τοπικές ή να επηρεάσουν μεγάλο μέρος της χώρας. Συνήθως, οι ισχυρότερες χιονοπτώσεις σημειώνονται στις βόρειες και ορεινές περιοχές της χώρας, όπου το χιόνι παραμένει για όλη σχεδόν τη χειμερινή περίοδο.

·         Προετοιμασία:

-          Φροντίστε για εξοπλισμό καθαρισμού του χιονιού (π.χ. φτυάρια).

·         Κατά τη διάρκεια της χιονόπτωσης:

Αν βρίσκεστε στο σχολικό συγκρότημα:

-          Διατηρείστε το ζεστό και παραμείνετε σε αυτό όσο μπορείτε.

-          Μην αφήνετε τα παιδιά να βγουν έξω ασυνόδευτα.

-          Φορέστε κατάλληλα ρούχα και παπούτσια.

Αν βρίσκεστε σε εξωτερικό χώρο:

-          Πηγαίνετε σε ασφαλές μέρος χωρίς να εκτεθείτε στη χιονοθύελλα.

-          Ντυθείτε με πολλά στρώματα από ελαφριά και ζεστά ρούχα αντί για ένα βαρύ ρούχο και φορέστε ζεστές αδιάβροχες μπότες. Προτιμήστε ένα αδιάβροχο εξωτερικό ρούχο.

-          Προσέξτε τις μετακινήσεις σας σε περιοχές όπου προβλέπονται χιονοπτώσεις.

 

2.8        Παγετός

Σε περιοχές όπου έχει δημιουργηθεί παγετός απαιτείται προσοχή όταν μαθητές βρίσκονται σε εξωτερικούς χώρους, για την αποφυγή τραυματισμών από ολισθηρότητα.

·         Προετοιμασία:

-          Προμηθευτείται αλάτι ή αντιπαγωτικούς - αντιολισθητικούς ελαστικούς τάπητες

2.9        Καύσωνας

Ημέρες με υψηλές θερμοκρασίες είναι ημέρες κατά τις οποίες οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν σε υψηλά επίπεδα τις μεσημβρινές και πρώτες απογευματινές ώρες.

Καύσωνας, για τις κλιματικές συνθήκες της Ελλάδας, θεωρείται μια περίοδος τουλάχιστον  3 ημερών, όπου οι θερμοκρασίες στις πεδινές περιοχές της ηπειρωτικής χώρας ξεπερνούν τους 37°C και η μέση ημερήσια θερμοκρασία είναι τουλάχιστον 31°C, δηλαδή η θερμοκρασία δε μειώνεται αρκετά κατά τις νυκτερινές ώρες (δεν πέφτει κάτω από τους 25-26°C).

Αντιμετώπιση:

-          Αποφύγετε την έκθεση και παραμονή σε εξωτερικούς χώρους και παραμείνετε σε σκιερά και δροσερά μέρη μακριά από χώρους όπου επικρατεί συνωστισμός.

-          Αποφύγετε το βάδισμα για πολύ ώρα ή το τρέξιμο κάτω από τον ήλιο.

-          Προτιμήστε τα ελαφρά, άνετα και ανοιχτόχρωμα ρούχα από φυσικό υλικό για να διευκολύνεται ο αερισμός του σώματος και η εξάτμιση του ιδρώτα.

-          Φροντίστε η διατροφή σας να αποτελείται από ελαφρά και μικρά γεύματα, με έμφαση στα φρούτα και τα λαχανικά. Περιορίστε τα λιπαρά.

-          Πίνετε άφθονα υγρά (νερό και χυμούς φρούτων).

 

2.10   Κατολισθήσεις / Καθιζήσεις

Το φαινόμενο της κατολίσθησης αναφέρεται στη διατάραξη της ισορροπίας μιας μάζας εδάφους ή βράχου. Οι κατολισθήσεις αποτελούν μέρος των φυσικών διεργασιών εξέλιξης του γήινου ανάγλυφου, ωστόσο μπορούν να προκληθούν και από εξωτερικές παρεμβάσεις με την έμμεση ή άμεση συμβολή του ανθρώπου.

Οι κατολισθήσεις συμβαίνουν συνήθως σε περιοχές που έχουν συμβεί και στο παρελθόν. Ζητήστε πληροφορίες για τις κατολισθήσεις στην περιοχή σας, και ενδεχομένως ζητήστε μια λεπτομερή πραγματογνωμοσύνη της περιοχής του  Σχολικού συγκροτήματος.
 

Τι να κάνετε αν υποψιάζεστε ότι υπάρχει άμεσος κίνδυνος κατολισθήσεων.

-          Επικοινωνήστε με τις τοπικές Αρχές, Πυροσβεστική, Αστυνομία ή Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών. Οι τοπικοί φορείς είναι οι πλέον κατάλληλοι να εκτιμήσουν έναν ενδεχόμενο κίνδυνο.

-          Αν βρίσκεστε σε περιοχές επικίνδυνες για κατολισθήσεις και λασποροές, ενημερωθείτε για τις πιθανές οδούς διαφυγής.

-          Ενημερωθείτε από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης και το διαδίκτυο για προειδοποιήσεις σχετικές με φαινόμενα έντονων ή παρατεταμένων βροχοπτώσεων. Μετά από περιόδους παρατεταμένων βροχοπτώσεων αυξάνεται ο κίνδυνος εκδήλωσης κατολισθήσεων.

• Ενέργειες κατά την διάρκεια εκδήλωσης κατολισθήσεων:

-          Απομακρυνθείτε το ταχύτερο δυνατό από την περιοχή εκδήλωσης της κατολίσθησης.

-          Αν παραμείνετε στο Σχολικό συγκρότημα, μετακινηθείτε σε ψηλότερους ορόφους.

-          Εάν είναι αδύνατο να απομακρυνθείτε καθίστε στο πάτωμα σε εμβρυακή στάση και προστατέψτε το κεφάλι σας.

-          Να είστε έτοιμοι να μετακινηθείτε γρήγορα. Δώστε προτεραιότητα στην ασφάλεια του εαυτού σας και όχι των υπαρχόντων σας.

• Ενέργειες μετά την εκδήλωση κατολισθήσεων

-          Μείνετε μακριά από την περιοχή της κατολίσθησης. Μπορεί να υπάρχει κίνδυνος εκδήλωσης νέας κατολίσθησης.

-          Παρακολουθείτε τους τοπικούς ραδιοφωνικούς ή τηλεοπτικούς σταθμούς για τις τελευταίες πληροφορίες σχετικά με την αντιμετώπιση των έκτακτων αναγκών που προέκυψαν από την εκδήλωση της κατολίσθησης.

-          Ελέγξτε για τραυματίες και παγιδευμένα άτομα περιμετρικά του χώρου εκδήλωσης της κατολίσθησης, χωρίς να εισέλθετε σε αυτόν. Κατευθύνεται τα σωστικά συνεργεία στις θέσεις των παγιδευμένων.

-          Ελέγξτε για βλάβες σε δίκτυα κοινής ωφέλειας.

-          Ελέγξτε για ζημιές τα κρίσιμα σημεία για την στατικότητα του Σχολικού συγκροτήματος.

3          ΕΝΟΤΗΤΑ 3

3.1        ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ

Οι διάφορες ανέσεις και ευκολίες, οι οποίες θεωρούνται αυτονόητες στα πλαίσια του σύγχρονου πολιτισμού, οφείλονται στην ανάπτυξη της τεχνολογίας και είναι το αποτέλεσμα των σχετικών ανθρωπίνων δραστηριοτήτων. Οι δραστηριότητες αυτές συνεπάγονται ταυτόχρονα και την δημιουργία αντιστοίχων νέων κινδύνων για τον πληθυσμό και το περιβάλλον. Σε εθνικό επίπεδο, αλλά και διεθνώς, έχουν θεσπιστεί και συνεχώς αναπροσαρμόζονται κανονισμοί και τεχνικές προδιαγραφές, που στοχεύουν κατ' αρχήν στην πρόληψη, δηλαδή στην αποφυγή των συμβάντων (ατυχημάτων), αλλά και στην μείωση των επιπτώσεών τους στον πληθυσμό αλλά και στο περιβάλλον. Οι τεχνικές προδιαγραφές και οι κανονισμοί, καθώς και τα βελτιωμένα συστήματα διοίκησης, έχουν σαν αποτέλεσμα την μείωση του αριθμού των συμβάντων, αλλά δεν εξασφαλίζουν ότι δεν θα συμβούν ατυχήματα.

Οι τεχνολογικές καταστροφές οφείλονται συνήθως σε τεχνολογικούς κινδύνους, οι οποίοι δεν αντιμετωπίζονται κατ΄ αρχήν με τον πρέποντα τρόπο ή σε τεχνολογικά συμβάντα (ατυχήματα) τα οποία προκαλούνται από ανθρώπινα λάθη, αστοχίες εξοπλισμού, οργανωτικές ή διοικητικές δυσλειτουργίες, κλπ. και ξεφεύγουν από τον έλεγχο. Μπορούν όμως να είναι και το αποτέλεσμα είτε άλλων φυσικών καταστροφών (σεισμών, κεραυνών, ισχυρών βροχοπτώσεων κλπ) είτε σκόπιμων ανθρώπινων ενεργειών.

 

3.2       Οδηγίες αντιμετώπισης τεχνολογικών ατυχημάτων

Αν το Σχολείο ή το Σχολικό συγκρότημα βρίσκεται σε περιοχή στην οποία υπάρχουν τεχνολογικοί κίνδυνοι οι επιλογές είναι δύο: είτε να παραμείνετε/να καταφύγετε σε κλειστό χώρο είτε να εκκενώσετε το χώρο. Οι αρμόδιες Αρχές θα αποφασίσουν την καλύτερη λύση.

Για το λόγο αυτό είναι σημαντικό:

-          Να ακολουθήσετε τις οδηγίες που θα δοθούν από τις αρμόδιες Αρχές.

-          Να μελετήσετε, να εξοικειωθείτε και να εφαρμόσετε τις παρακάτω γενικές οδηγίες μέχρι να σας δοθούν οι ειδικές οδηγίες κατά τη διάρκεια ενός ατυχήματος.

Προετοιμασία:

Συγκεντρώστε στον ίδιο χώρο ή φροντίστε να είναι εύκολο να συγκεντρωθούν σε λίγο χρόνο:

-          Κολλητική μονωτική ταινία (χαρτοταινία).

-          Ψαλίδια.

-          Πλαστικά φύλλα (κομμένα στις κατάλληλες διαστάσεις) και πλαστικές σακούλες σκουπιδιών.

-          Πετσέτες και πανάκια.Ραδιόφωνο με μπαταρίες (οι μπαταρίες να μην είναι μέσα στο ραδιόφωνο αλλά να βρίσκονται δίπλα, αλλιώς ελέγχετέ τις συχνά).

-          Φακός με μπαταρίες (οι μπαταρίες να μην είναι μέσα στο φακό αλλά να βρίσκονται δίπλα, αλλιώς ελέγχετέ τις συχνά).

-          Επιπλέον καινούργιες μπαταρίες.

-          Εμφιαλωμένο νερό σε μικρές ποσότητες.

-          Συσκευασμένη τροφή σε μικρές ποσότητες.

-          Σαπούνι.

-          Βαλιτσάκι πρώτων βοηθειών.

 

Κατά τη διάρκεια του ατυχήματος

Παραμείνετε ή καταφύγετε σε κλειστό χώρο με σκοπό να διαφυλάξετε την υγεία σας από επικίνδυνες χημικές ουσίες που μπορεί να εισέλθουν στο Σχολείο, από πιθανές εκρήξεις (πρωτογενή και δευτερογενή θραύσματα) και από τη θερμική ακτινοβολία.

·         Ενέργειες:

-          Ασφαλίστε ερμητικά με χαρτοταινία και πλαστικά φύλλα όλα τα συστήματα θέρμανσης και τις εισόδους απαγωγών και συστημάτων εξαερισμού, τις πόρτες και τα παράθυρα.

-          Μην χρησιμοποιήσετε φιάλες υγραερίου.

-          Μην πλησιάζετε σε παράθυρα για οποιοδήποτε λόγο.

-          Μην χρησιμοποιείτε άσκοπα το τηλέφωνο (κινητό ή σταθερό).

-          Αν παρ’ όλες τις ενέργειές σας, τα επικίνδυνα αέρια εισέλθουν στο κτίριο, διπλώστε αρκετές φορές μία πετσέτα ή ένα πανί, καλύψτε το στόμα και τη μύτη σας και πάρτε ελαφρές αναπνοές.

·         Αν ζητηθεί από τις Αρχές να εκκενώσετε την περιοχή:

-          Διατηρείστε την ψυχραιμία σας.

-          Ακολουθείστε τις οδούς διαφυγής που θα σας υποδειχθούν.

-          Έχετε το ραδιόφωνο ανοικτό ώστε να παρακολουθείτε τις ανακοινώσεις και να εφαρμόζετε τις οδηγίες των Αρχών.

 

Αν βρίσκεστε έξω από το κτίριο και κοντά στο χώρο του ατυχήματος:

-          Διατηρείστε την ψυχραιμία σας και προσπαθήστε να προφυλάξετε καταρχήν τον εαυτό σας.

-          Προσφέρετε βοήθεια σε όποιους τη χρειάζονται μόνο εάν γνωρίζετε πώς πρέπει να ενεργήσετε.

-          Απομακρυνθείτε από το χώρο του ατυχήματος το συντομότερο δυνατόν.

-          Μην περπατάτε και μην αγγίζετε άσκοπα εκεί που βρίσκεται η ουσία που έχει διαρρεύσει.

-          Μην καπνίζετε.

-          Καλύψτε το σώμα σας όσο το δυνατόν περισσότερο.

-          «Φιλτράρετε» τον αέρα που αναπνέετε από επικίνδυνα αέρια, σκόνη ή σταγονίδια καλύπτοντας με μία διπλωμένη πετσέτα ή πανί το στόμα και τη μύτη σας και παίρνετε ελαφρές αναπνοές.

Αν εκτεθείτε σε χημική ουσία:

-          Καλέστε αμέσως ιατρική βοήθεια

-          Κέντρο Δηλητηριάσεων: 210 7793777

-          ΕΚΑΒ: 166

-          Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης: 112

Γενικές οδηγίες που να καλύπτουν κάθε περίπτωση έκθεσης σε μία επικίνδυνη ουσία (δηλητηρίαση, χημικό έγκαυμα) δεν είναι δυνατόν να δοθούν. Αν όμως προβείτε σε ορισμένες κατάλληλες ενέργειες μειώνετε την πιθανότητα της μόλυνσης και τις επιπτώσεις της.

Αν μία επικίνδυνη ουσία έρθει σε επαφή με τα μάτια σας ενεργείστε ΑΜΕΣΩΣ. Οποιαδήποτε καθυστέρηση αυξάνει την πιθανότητα σοβαρής βλάβης. Εκτός κι αν ενημερωθείτε ότι δεν πρέπει να χρησιμοποιήσετε νερό για τη συγκεκριμένη χημική ουσία, κάντε τα εξής:

-          Ξεπλύνετε τα χέρια σας γρήγορα.

-          Αν φοράτε φακούς επαφής, αφαιρέστε τους.

-          Ξεπλύνετε κάθε μάτι ξεχωριστά χωρίς ιδιαίτερη πίεση με καθαρό χλιαρό νερό και με κατεύθυνση από την μύτη προς τα εξω για τουλάχιστον 15 λεπτά. Συνεχίστε τη διαδικασία έως ότου να μην αισθάνεστε ενόχληση.

-          Ζητείστε ιατρική βοήθεια.

-          Αν βάσιμα νομίζετε ότι έχετε εκτεθεί σε επικίνδυνη ουσία:

-          Βγάλτε αμέσως όποια ρούχα θεωρείτε ότι έχουν μολυνθεί.

-          Γδυθείτε με τέτοιο τρόπο ώστε τα ρούχα να μην έρθουν σε επαφή με το πρόσωπό σας. Διαφορετικά σκίστε ή κόψτε τα με ψαλίδι.

-          Βάλτε τα σε πλαστικές σακούλες ή σε δοχείο και κλείστε το καλά.

-          Πλυθείτε προσεκτικά με νερό.

-          Περιμένετε ιατρική βοήθεια.

 

 

4          ΕΝΟΤΗΤΑ 4

4.1     ΧΒΡΠ (Χημικά, Βιολογικά, Ραδιενεργά, Πυρηνικά) συμβάντα

 

Η προσπάθεια πρόκλησης επιδημιών, η προσθήκη μολυσματικών, ρυπογόνων παραγόντων στο σύστημα ύδρευσης και η χρήση επικίνδυνων χημικών ουσιών με τελικό σκοπό την επικράτηση κατά του αντιπάλου σε πολεμικές συρράξεις είναι καταγεγραμμένη από αρχαιοτάτων χρόνων. Τον περασμένο αιώνα η μεγάλη ανάπτυξη των χημικών, βιολογικών και πυρηνικών όπλων οδήγησε στην περιστασιακή χρήση τους κατά τον πρώτο και δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και άλλες περιφερειακές συρράξεις. Καταγράφηκαν επίσης ατυχήματα σε εγκαταστάσεις παραγωγής ΧΒΡΠ όπλων. Τις τελευταίες δεκαετίες καταγράφηκαν περιστατικά χρήσης ή προετοιμασίες για πραγματοποίηση επιθέσεων με ΧΒΡ παράγοντες από τρομοκρατικές οργανώσεις και εκτός πλαισίου πολεμικών συρράξεων. Μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στις ΗΠΑ και τα περιστατικά με την αποστολή επιστολών με σκόνη άνθρακα, το θέμα της χρήσης ΧΒΡΠ παραγόντων κατά του πληθυσμού βρέθηκε στο επίκεντρο της δημοσιότητας.

Στη χώρα μας και στην Ε.Ε. η πλευρά της διαχείρισης των συνεπειών ΧΒΡΠ περιστατικών έχει ενταχθεί στο αντικείμενο της Πολιτικής Προστασίας μαζί με τις φυσικές και τις τεχνολογικές καταστροφές (Νόμος 3013/2002). Ένα συμβάν κατά το οποίο ένας Χημικός παράγων ή μία βιομηχανική χημική ουσία χρησιμοποιείται σαν τρομοκρατικό όπλο ονομάζεται Χημικό Περιστατικό. Αντίστοιχα ονομάζεται Βιολογικό/Ραδιολογικό περιστατικό το συμβάν κατά το οποίο ένας βιολογικός/ραδιολογικός παράγων χρησιμοποιείται σαν τρομοκρατικό όπλο.

·         Προετοιμασία:

Η αντιμετώπιση ενός ΧΒΡΠ περιστατικού εξαρτάται από πολλούς παράγοντες (είδος, ποσότητα και καθαρότητα ΧΒΡΠ παράγοντα, μέθοδος διασποράς, χώρος, μετεωρολογικές συνθήκες, κλπ.). Επομένως δεν είναι η ίδια για κάθε περίπτωση.

Παρόλα αυτά οι βασικές ενδεδειγμένες ενέργειες συνοψίζονται στα εξής:

-          Μειώστε το χρόνο παραμονής στο επικίνδυνο περιβάλλον και επομένως της έκθεσης στον ΧΒΡΠ παράγοντα.

-          Απομακρύνετε το ΧΒΡΠ παράγοντα από το σώμα σας.

-          Απομακρυνθείτε από το χώρο του περιστατικού και παραμείνετε σε ασφαλή χώρο.

-          Εφαρμόστε τις οδηγίες των αρμοδίων Αρχών και συνεργαστείτε με το προσωπικό τους.

-          Στη συνέχεια παρατίθενται οι γενικές οδηγίες που πρέπει να ακολουθήσετε έως ότου σας δοθούν ειδικές οδηγίες από τις αρμόδιες Αρχές. Επιπλέον, συμβουλευτείτε και τις οδηγίες για τα τεχνολογικά ατυχήματα.

·         Κατά τη διάρκεια του ατυχήματος αν βρεθείτε σε χώρο όπου είναι αντιληπτή η απελευθέρωση ΧΒΡΠ παράγοντα:

-          Διατηρείστε την ψυχραιμία σας και μην πανικοβάλλεστε.

-          Αν το περιστατικό συμβεί σε ανοικτό χώρο απομακρυνθείτε από την περιοχή πεζή χωρίς να αγγίξετε τίποτε. Μην απομακρυνθείτε πάρα πολύ και μην χρησιμοποιήσετε δημόσια ή ιδιωτικά μέσα μεταφοράς (λεωφορεία, τρόλεϊ, ηλεκτρικό, μετρό, ταξί, αυτοκίνητα, μηχανάκια). Κάτι τέτοιο ίσως προκαλέσει διασπορά του επικίνδυνου παράγοντα στα μέσα μεταφοράς και τον υπόλοιπο πληθυσμό. Η εξάπλωση του προβλήματος θα δυσχεράνει και την προσφορά βοήθειας προς εσάς.

-          Αν το περιστατικό συμβεί σε κλειστό χώρο, κλείστε τα επιμέρους συστήματα εξαερισμού και το κεντρικό, βγείτε από το κτίριο και περιμένετε τις Aρχές.

-          Προφυλαχθείτε μπαίνοντας στο πλησιέστερο κτίριο που δεν έχει υποστεί ζημιές. Σε περίπτωση έκρηξης σε ανοιχτό χώρο αν παραμείνετε ή καταφύγετε σε κλειστό χώρο μειώνεται η έκθεσή σας σε ΧΒΡΠ παράγοντες.

-          Αφού βρεθείτε σε «ασφαλή» χώρο βγάλτε τα ρούχα σας το συντομότερο δυνατόν. Προσέξτε να μην εκθέσετε περισσότερο στους ΧΒΡΠ παράγοντες τα ευαίσθητα σημεία και τις περιοχές εισόδου του οργανισμού σας (μάτια, μύτη και στόμα). Πλυθείτε με άφθονο νερό μόνοι σας ή καλύτερα ανά δύο ώστε να είναι δυνατός ο καλύτερος καθαρισμός στα δύσκολα σημεία και μέρη του σώματος (πίσω από τα αυτιά, μάτια, μασχάλες κλπ.). Τοποθετείστε τα ρούχα σε πλαστική σακούλα που κλείνει καλά.

-          Αν δεν είναι εφικτό να βγάλετε όσα ρούχα είναι δυνατόν (και αν το επιτρέπουν οι καιρικές συνθήκες) περιμένετε τις δυνάμεις που θα αναλάβουν το έργο της απολύμανσης/απορρύπανσής σας. Να είστε προετοιμασμένοι ότι θα πρέπει να βγάλετε ή να σας βγάλουν τα ρούχα (μερικά από αυτά σκίζοντας τα ή κόβοντάς τα με ψαλίδι). Θα χρειαστεί να στέκεστε χωρίς ρούχα μπροστά σε άγνωστους και γνωστούς ανθρώπους. Είναι απαραίτητο για την καλύτερη δυνατή προστασία της υγείας σας.

-          Συνεργαστείτε με το προσωπικό των υπηρεσιών που έχουν ως αποστολή την αντιμετώπιση του συμβάντος για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα (τη δική σας υγεία). Ακολουθείστε πιστά τις οδηγίες που σας δίνουν και μην διαφωνείτε.

-          Μην παραξενευτείτε αν δείτε το προσωπικό των υπηρεσιακών δυνάμεων να φορά προστατευτικό εξοπλισμό που εσείς βέβαια δεν έχετε. Η προστασία τους είναι απαραίτητη για να επιτευχθεί η μεγαλύτερη προσφορά βοήθειας σε εσάς.

-          Μην ξεχνάτε να αναφέρετε στις Aρχές οτιδήποτε παρατηρείτε.

 

Αν εκτεθείτε σε κάποιο Χημικό, Βιολογικό (ΧΒ) παράγοντα χωρίς να το γνωρίζετε:

-          Ίσως εμφανίσετε συμπτώματα που μοιάζουν με ίωση ή κρυολόγημα δηλ. πυρετό, βήχα, κοιλιακούς ή μυϊκούς πόνους κλπ. (π.χ. βιολογικό παράγοντα) ή συμπτώματα έκθεσης σε τοξική χημική ουσία (π.χ. «μουστάρδα», φυτοφάρμακο).

-          Παρακολουθείστε προσεκτικά την ενημέρωση (αν έχει γίνει) από τις αρμόδιες Αρχές και δείτε αν ικανοποιούνται οι προϋποθέσεις που αναφέρονται στις ανακοινώσεις. Διαφορετικά ενημερώστε τις Αρχές.

-          Επικοινωνήστε τηλεφωνικά με τον ιατρό σας ή με ιατρικές υπηρεσίες και μην παρουσιάζεστε σε χώρο παροχής ιατρικής φροντίδας (νοσοκομείο, ιατρείο) χωρίς προηγουμένως να έχετε ενημερώσει.

 

5          ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Α

 

5.1        Πίνακας προσωπικού της ΣΜ (ΔΑΙ)

 

Διευθυντής/ντρια	Ιωάννης Παπαθεοδωρόπουλος
Υποδιευθυντής/ντρια
Προσωπικό (Αριθ.)	Άνδρες 4
	Γυναίκες 17
Μαθητές (Αριθ.)	116
Προσωπικό Πολιτικής Άμυνας (Αριθ.)	Άνδρες: 4	Σύνολο:18
	Γυναίκες: 12

 

 

5.2        Ομάδα σύνταξης Σχεδίου

 

Διευθυντής/ντρια (Αρχηγός ΔΑΙ)	Ιωάννης Παπαθεοδωρόπουλος
Υποδιευθυντής/ντρια (Υπαρχηγός ΔΑΙ)
Μέλη   (Σύλλογος Διδασκόντων)	Παπαθεοδωρόπουλος Ιωάννης
	Αναγνωστοπούλου Καλή
	Μοίρας Θεόδωρος
	Χριστοφοράτου Ευτυχία
	Μελά Βασιλική
	Παπακωνσταντίνου Κωνσταντίνος
	Ντούνη Ευφροσύνη
	Κατσιρούμπα Ζωή
	Μούρτζη Φωτεινή
	Δημητρίου Χριστίνα
	Κρητικού Δέσποινα-Αναστασία
	Σιμώνη Φανή
	Ελένη Σοφία
	Στούμπανου Αγγελική
	Προδρομάκης  Ευστράτιος
	Μπουχέλου Αικατερίνη
	Νικολακοπούλου Μυρτώ
	Φλούδα Μαρία-Χριστίνα
	Δεληγιάννη Αμαλία
	Ντούρου Άννα
	Αποστολοπούλου Αντωνία

 

5.3        Ομάδα Πρώτων Βοηθειών

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Μελά Βασιλική
2	Δημητρίου Χριστίνα
3	Προδρομάκης  Ευστράτιος
4	Ντούνη Ευφροσύνη

 

 

5.4        Ομάδα Πυρασφάλειας

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Μοίρας Θεόδωρος
2	Κατσιρούμπα Ζωή
3	Μούρτζη Φωτεινή

 

5.5        Ομάδα Ασφάλειας - Ελέγχου Προσέγγισης μαθητών σε επικίνδυνα σημεία

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Αναγνωστοπούλου Καλή
2	Μελά Βασιλική
3	Μοίρας Θεόδωρος
4	Ντούνη Ευφορύνη
5	Χριστοφοράτου ευτυχία

 

 

5.6        Ομάδα Ελέγχου Δικτύων-Αποκατάστασης Βλαβών

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Αναγνωστοπούλου Καλή
2	Χριστοφοράτου Ευτυχία
3	Παπακωνσταντίνου Κώστας

 

 

5.7        Ομάδα Αναζήτησης Ατόμων που δεν έχουν παρουσιαστεί στο χώρο καταφυγής

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Χριστοφοράτου Ευτυχία
2	Μούρτζη Φωτεινή
3	Ντούνη Ευφροσύνη

5.8        Ομάδα Φύλαξης του Αρχείου του σχολείου

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Παπαθεοδωρόπουλος Ιωάννης
2	Αναγνωστοπούλου Καλή

 

 

5.9        Ομάδα Υποστήριξης ΑμεΑ

 

Α/Α	Ονοματεπώνυμο	Ειδικότερος ρόλος
1	Δεληγιάννη Αμαλία
2	Προδρομάκης Ευστράτιος
3	Ντούρου Άννα

 

 

 

 

 

 

 

 

6   ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β

Χρήσιμα Τηλέφωνα

 

Ενιαίος Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης…………….…………………………………112

Πυροσβεστικό Σώμα……………………………….………………………………………………………...199

Αστυνομία…………………………………………….………………………………..…………………….…..100

Ε.Κ.Α.Β……………………………………………..………….…………………………………………………….166

Δήμος……………………………………………………………………………………………………  26910 25555  

Νοσοκομείο…………………………………………………………………………………………… 26910 22222  

Λιμεναρχείο…………………………………………………………………………………………… 26910 28888 

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ

Σχετικές Εγκύκλιοι – Έγγραφα

 

1.      Έγγραφο ΠΑΜ/ΠΣΕΑ/ΥΠΔΒΜΘ, 180/18-11-2008: «Οργάνωση Πολιτικής Άμυνας Σχολικών Μονάδων»

2.      Έγγραφο ΠΑΜ/ΠΣΕΑ/ΥΠΔΒΜΘ, 137/17-3-2011: «Υπενθύμιση εφαρμογής μέτρων οργάνωσης της πολιτικής προστασίας όλων των εν γένει εκπαιδευτικών ιδρυμάτων»

3.      Ιστοσελίδα Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας:  ww.civilprotection.gov.gr

 

 

7          ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Δ

Πρόγραμμα εκπαίδευσης Προσωπικού

1.      Ανά τακτά χρονικά διαστήματα γίνεται εκπαίδευση Α' Βοηθειών από ιατρό της Δ/νσης

Υγείας της Περιφερειακής Ενότητας ή άλλης υγειονομικής μονάδας.

2.      Κάθε χρόνο γίνεται εκπαίδευση πυρασφάλειας από την Πυροσβεστική Υπηρεσία .

Ο αρχηγός ΔΑΙ είναι υπεύθυνος για την οργάνωση των εκπαιδευτικών προγραμμάτων.

 

8          ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ε

Πίνακας Προβλεπόμενου Υλικού:

-         Σειρήνα χειροκίνητη

-         Ηλεκτρικό κουδούνι

-         Φακός μπαταρίας

-         Σφυρίχτρες

 

Ομάδας Πυρασφάλειας

-         Φορητοί πυροσβεστήρες διοξειδίου του άνθρακα ή ξηράς σκόνης(ανάλογα με τους χώρους)

 

-         Φτυάρια

-         Τσεκούρια ή λοστούς σιδερένιους

-         Σκαπάνια με κοντάρια

 

9          ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ζ

 

Σύστημα Συναγερμού ΔΑΙ

 

Το σήμα του συναγερμού δίνεται από το Τμήμα ΠΣΕΑ της οικείας Περιφερειακής Ενότητας μέσω της αρμόδιας Δ/νσης. Το σύνθημα του συναγερμού στο προσωπικό δίνεται από τον Αρχηγό, ο οποίος αμέσως οφείλει να ειδοποιήσει το Προσωπικό αναμένοντας να ηχήσουν οι σειρήνες του Δήμου.

 

Μέσα σήμανσης Συναγερμού.

-         Με ηλεκτροκίνητη σειρήνα

-         Σε περίπτωση διακοπής του ηλεκτρικού ρεύματος με σφυρίχτρα.

-         Με οποιοδήποτε πρόσφορο τρόπο

 

---

[1] Γαλλικό Υπουργείο Εθνικής Παιδείας, Plan particulier de mise en sûreté (PPMS), εγκύκλιος 8.6.2023. https://www.education.gouv.fr/bo/2023/Hebdo26/MENE2307453C

[2] https://school-education.ec.europa.eu/en/discover/practice/school-preparedness-building-culture-risk-awareness

[3] CISA, K-12 Cybersecurity Foundations και Cybersecurity for K-12 Education https://www.cisa.gov/topics/cybersecurity-best-practices/K12cybersecurity